Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Ak koyunun kara kuzusu da olur.
İyi ana babadan iyi olmayan çocuklar da olur.
Cambaz ipte, balık dipte gerek.
Herkesin belli bir işte belli bir uzmanlığı vardır. Bir başka işte başarılı olmayabilir.
Esirgenen göze çöp batar.
Bak: “Sakınılan göze çöp batar.”
Tebdil-i mekânda ferahlık var.
Başka yerleri de görmek insanı bilgi sahibi yapar, geliştirir, sevindirir.
El ipiyle kuyuya inilmez.
Yalancıya, iyi bilinmeyen kimseye güvenmemelidir.
“Nazar ederler seni Yalnız gitme suya / İnme a yârim inme El ipiyle kuyuya.” (Halk Türküsü)
Erinenin (üşenenin) oğlu kızı olmamış.
Tembel kimseler hiç bir işte başarılı olamazlar.
Dilin cirmi küçük, cürmü büyük.
Dil küçük bir maddedir, ama gereksiz konuşmalar insana büyük zararlar verir.
Testiyi kıran da bir, getiren de (suyu getiren de).
Yapılan iyiliğin, bir işe kendini adarcasına yapılan çalışmanın karşılıksız; yapılan kötülüğün, bir iş yaparken kaytarmanın çok kez cezasız kaldığını anlatan bir sözdür.
“Bu dünya böyledir ezelden ekser Destiyi kıran da mükâfat bekler.” (Şikâri) / “Mukaddem su getirmek desti kırmak bir idi amma Aceptir mazhar-ı rüçhan olur desti kıran şimdi.” (Ziya Paşa)
Kişi refikinden azar.
Kötü arkadaş insana kötülük eder. / “Kır atın yanında duran ya huyundan ya tüyünden (ya suyundan)”, “Üzüm üzeme baka baka kararır”, “Köpekle yatan pire ile kalkar”, “Körle yatan şaşı kalkar” atasözleriyle eşanlamlıdır.
Ağaca balta vurmuşlar, “sapı bedenimden demiş.”
'Bir yakınımızdan beklemediğimiz bir kötülük gördüğümüzde söylenir. Bu konuda, Sezar''ın evlât edindiği Bru- tüs''ü kendini öldürmeye gelenler arasında görüp de “Sen de mi Brutüs?” demesi ünlüdür.'

Pages