Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Gün güne uymaz.
Bir gün iyi giden işin, başka günler de aynı olacağı kesin değildir.
Eceli gelen köpek (it) cami duvarına siyer (işer).
Büyük bir suç işleyen birinin kötü bir sonla karşılaşacağını anlatır.
“Bir itin ölümü yakın olunca Cami duvarına siyer demişler.” (Refiki) / “Kime ne edersen gelir başına Herkes ettiğini çeker demişler.” (Ye sar i)
Sakal keçide de var.
Sakal bir saygı işaretidir. Ama her sakalı olan kimseye saygı duymak gerekmez. Saygı işaretini üzerinde taşıyan kimsenin saygıdeğer olup olmadığını iyi seçmek gerekir.
Bir çöplükte iki horoz ötmez.
Bir toplulukta bir baş olur.
Yuvayı yapan dişi kuştur.
Ev kadınının tutumlu olması gerektiğini ve ev kurmada kadının büyük payı olduğunu anlatır.
Aç aman bilmez, çocuk zaman bilmez.
Aç insan yasa tanımaz, hiç bir söz açlığın olağan oluşunu anlatamaz. Çocuk da her istediğini o an yapmak ister.
Abdalın yağı olunca gâh borusuna çalar, gâh gerisine. “Çobanın yağı olunca çarığına sürer”.
Varlıklı ve görgüsüz kişi malını gereksiz yere harcar.
Ağlarsa anam ağlar, gerisi yalan ağlar.
Ana sevgisi, sevgilerin en doğalıdır. Ana, hiç karşılık beklemeden sever. Kızar yine sever, usanmadan bir ömür boyu sever. Başkalarının üzüntüsü yada sevgisi ananınki gibi içten olmaz.
Arife târif gerekmez.
Bir şeyi bilene, öğretmeye kalkmak doğru değildir.
“Meseldir ârife târif ne hacet. / Ben nâçar eden sen değil misin.” (Seyrânî)
Acıkan ne olsa yer, acıyan ne olsa söyler.
Aç kişi, iyi-kötü, faydalı-zararlı demez, her işi yapar. Canı yanan kişi, sözlerinin sonucunu düşünmeden ağzına geleni söyler. / “Aç ne yemez, tok ne demez” atasözüyle eşanlamlıdır.

Pages