Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Balcının var bal tası, oduncunun var baltası.
Her işin kendine ait araç ve gereci vardır.
Bülbülün çektiği dili belâsıdır.
Düşünmeden söylenen sözlerin insanı güç durumlara düşüreceğini anlatır.
“Sanmayınız mihneti gam bülbülle gülden geldi, / Kafese girdi belâ başına dilden geldi.” (Naima Tarihi)
Ak akçe kara gün içindir.
İnsanlığın önemli sorunlarından biri “geleceğine güven”dir. Bu sorunu, toplumca çözülemeyen yerlerde kişiler çözmeye uğraşmaktadır. Zamanında para kazanma olanağını bulanlar, kara günlerinde (hastalık, yaşlılık gibi) sıkıntı çekmezler.
“Dürüst hare et nitekim düğün içün Ki ak akçe olur kare gün içün.” (Güvâht)
Nefesin elverirse (güvenirsen) borazancı başı ol.
Yapabileceğin işe giriş, anlamında söylenir.
Amavuda sormuşlar “cehenneme gider misin?” diye, “aylık kaç” demiş.
Para için en kötü koşulu bile kabul edenler için söylenir.
Koyunun bulunmadığı yerde keçiye Abdurrahman Çelebi derler.
Değerli kimselerin bulunmadığı yerlerde değerli kişiler aranır, bulunanlara değerli kişiymiş gibi ilgi gösterilir.
“Koyunların bulunmadığı yerde Keçiye Çelebi Abdurrahman demişler.” (Refiki)
Suyun yavaş akanından, insanın yere bakanından sakın (kork).
Bak: “Adamın yere bakanından, suyun sessiz (yavaş) çıkanından kork.”
Abdalın karnı doyunca gözü yolda olur.
Çıkarı sağlandıktan sonra hemen uzaklaşmak isteyenler için söylenir.
Adam adamın şeytanı.
Bak: “İnsan insanın şeytanıdıh”
Kimse kimsenin kısmetini yiyemez.
Dünyada herkesin daha iyi yaşaması için her türlü imkân vardır. Yeter ki aranıp bulunsun ve uygulansın.
“Şeha ivmek ile menzil alınmaz / Kimsenin nasibin kimse yiyemez.” (Mengûşi)

Pages