Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Aç yanından kaç.
Aç insan topluma kızgındır. Her an yasalara karşı çıkabilir. / “Aç anansa (atansa) da kaç” sözüyle eşanlamlıdır.
Doğruluk minarede kalmış, onun da içi eğri.
Doğruluk önemli bir erdemdir. Ne var ki, buna uyan insanların sayısı azdır anlamında söylenir.
Vakitsiz öten horozun başını keserler.
Bir doğruyu, bir gerçeği zamanından önce söyleyenin anlaşılmadığını, büyük cezalara çarpıldığını anlatır.
Alçak yerin tepeciği dağ görünür.
Bir toplulukta bilgili kimse yoksa, kimi insanlar kendilerini büyük bilgin olarak tanıtırlar.
Dost ile ye iç, alışveriş etme.
Para çok kez dostluğu bozar.
Hanım kırarsa kaza, halayık (hizmetçi) kırarsa suç.
Söz ve para sahiplerinin buyruğunda olanlar, küçük görülür genellikle; en küçük kusurları suç sayılır. Oysa söz ve para sahiplerinin kusurları sevimli, kendilerine özgü bir davranış olarak gösterilir.
Korkunun ecele faydası yoktur.
Ölüm doğaldır. Bunu böyle bilerek günleri ölüm korkusuyla geçirmemek gerekir.
“Korkunun faydası yoktur ecele Ecel bir gün camın sunar demişler.” (Figani)
Evli evinde, köylü köyünde gerek.
Belli zamanlarda herkesin kendi yerinde olması gerektiğini anlatır.
Kürkü orak vaktinde, orağı kürk vaktinde.
Her şeyin bir ucuz zamanı vardır. Örneğin kürkü yazın, orağı ekin mevsimi olmayan kışın almalıdır.
Yılanın başı küçükken ezilir.
Zararlı bir şeyi daha başlangıçta zararsız hale getirmelidir.
“Yılanı küçükken ez, büyütme ha Büyütürsen olur başına belâ.” (Mesti)

Pages