Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Kurda “neden boynun (ensen) kalın?” demişler, “işimi kendim görürüm de ondan” demiş.
Bir işi, kendi elinden geldiği, zaman ve imkânı olduğu halde başkalarına yaptırmak kınanacak bir davranıştır. İşini kendi yapanlar ise iş sevgisini kazanmış, övülmeye değer kimselerdir.
“Her işini gözün göre kendin gör İl eliyle tutmak olur yılanı.” (Salburcuoğlu)
Arpa eken buğday biçmez.
Bir işte, bir konuda başarı, ancak akıl, tecrübe ve emek karşılığında elde edilir. Bu nitelikler olmadan başarı hiç mümkün değildir.
“Diken eken gül döğşürmez bir zaman Kişi ektiğini biçer demişler.” (Yesârî)
Akar suya inanma, el oğluna dayanma.
İnsan su gibidir, nerede ne zaman, ne yapacağı belli olmaz.
Dikensiz gül olmaz (gül dikensiz olmaz).
İyi ve güzel bir şeyin sıkıntılı yanlarının da bulunduğunu anlatır.
Sütsüz koyun meleğen olur.
Boş duran, çalışmayanlar, günlerini boş konuşmalarla geçirirler.
Dünyada tasasız baş, bostan korkuluğunda bulunur.
Tasasız insan yoktur. İnsanlar yaşadıkça, insancıl duygulardan uzak kalmadıkça birtakım olaylardan etkilenecek, bu yüzden de tasalanacaktır.
Kalpten kalbe yol vardır.
Bak: “Gönülden gönüle yol vardır.”
Yalnız taş duvar olmaz.
Tek şeyin tek başına işe yaramayacağını, teklerin birleşmeleri gerektiğini ifade eder. / “Yalnız kalanı kurt kapar”, “Bir elin nesi var, iki elin sesi var” atasözleriyle yakın anlamlıdır.
“Şaire ses ile saz ü söz gerek Yalnız taş olmaz divar demişler.” (Levni) / “Çok söyleme bu darb-ı meseldir. / Ömrü az olur yırtıcı olan kuşun.” (Beliğ)
El mi yaman bey mi yaman?
Beyler uzun yıllar halkı sömürmüş, buyruğunda kullanmıştır. Ama halk bu durumu anladığında kişilerin keyfi buyruğuna son verecektir.
Cins horoz yumurtada öter.
Akıllı çocuk daha bebekken anlaşılır.

Pages