Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

El atına binen çabuk (tez) iner.
Başkasının olan bir şeyin sonunda alınacağını, en sağlam yolun sahip olmak gerektiğini anlatır.
Mahkeme kadıya mülk değildir (olmaz).
Kimi insanların bir makama geçtiklerinde, bir daha ayrılmayacakmış gibi, kendilerini çok yükseklerde görmeleri ve buyruğundakilere eziyet etmeleri halinde söylenir.
Dertsiz baş (kul) olmaz.
Duyan, düşünen, gören her insanın birçok üzüntüsü olur.
'“Neye gam çekersin hey koca sersem Dertsiz baş mı olur âdemiz mâdem.” (Mir''ati) / “Alemde gönül var mı ki onda elem olmaz Adem bulunur mu ki derununda gam olmaz.” (Bedri Dede)'
Deliye bal tattırmışlar, çarşıda katran bırakmamış.
Danışılan kişinin aklı başında olmalıdır.
Abdal düğünden, çocuk oyundan usanmaz.
Sevilen iş uzun süre sürdürülmek istenir.
Hak yerde kalmaz.
Hak edilmiş emek, karşılıksız kalmaz.
Dökme (taşıma) su ile değirmen dönmez.
Yetersiz ve gelişigüzel çalışmalardan temelli ve büyük sonuçlar alınamaz.
“Taşıma su ile değirmen dönmez Ana bir başlıca çay olmayınca.” (Mir’ati)
İp kırıldığı (koptuğu) yerden ulanır (bağlanır).
Olumsuz bir olayda, gerçeği kabul edip bir çare aramanın gereğini anlatır.
Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı (hakkı) vardır.
Birinden küçük de olsa bir iyilik görüldüğünde unutmamayı öğütler. “İyilik et denize at, balık bilmezse Halik bilir” sözü bu yargıyı doğrulamaktadır.
“Bir kahvenin vardır kırk yıl hürmeti İyiler unutmaz insaniyeti.” (Merdümi)
Aç doymam, tok acıkmam sanır.
Aç, bir gün doyabileceğini pek düşünemez. Tok da hep böyle kalacağını, durumda bir değişiklik olmayacağını sanır.

Pages