Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Susayan kanmam sanır.
“Sanmak”, burada bir korkuyu belirtmektedir: açlık korkusu... Bu korku insanı yasa dışı davranışlara götürebilir. İnsanın kafasından “yarınım ne olacak”, “ya aç kalırsam” kaygılarını silmek gerekir.
Tok ağırlaması (ağırlamak) güçtür (güç olur).
Her şeye doymuş bir kişiyi memnun etmenin güçlüğünü anlatır.
Köpek suya düşmeyince yüzmeyi öğrenmez.
İnsan, ancak tehlike karşısında kurtuluş yolunu bulabiliyor.
Sağır işitmez (duymaz) uydurur (yakıştırır).
Bir şeyi temelden bilmeyen kimi insanlar, yine de biliyormuş gibi konuşurlar.
Aslını saklayan (inkâr eden) haramzadedir.
Soyunu, ailesini, düşüncesini, kısacası kimliğini saklayan yada inkâr eden kimsenin aşağılık bir insan olduğunu anlatır.
Ayağım yorganına göre uzat
Gerek kişisel, gerek toplum hayatında ölçülü, planlı davranmak pek önemlidir. Giderini, gelirine göre ayarlamayanlar borçlanır, perişan olur, onurunu yitirirler.
“Yükseklerden uçma dengin ara bul Yorganına göre ayağın kösül.” (Mir’ati)
Sakınılan göze çap batar.
Üzerine çok düşülen, başkalarına göre daha fazla sakınılan şeylerin, aksine çok kazaya uğradığı anlatılır.
Allahtan umut kesilmez.
Hiç bir zaman umutsuzluğa kapılmamalı, her şeyin bir çözüm yolu bulunabilir.
Zorla güzellik olmaz.
Bir işi usulüyle, tatlılıkla yapmalıdır, anlamında söylenir.
“Seni sevmeyeni sen dahi sevme Meseldir güzellik güç ile olmaz.” (Bir Destandan) / “Bu kadar çalabildi elimdeki kırık saz Meşhur sözdür derler ki, zurnada peşrev olmaz.” (Halil Nihad Boztepe)
Dolu küpün sesi çıkmaz.
İşi gücü olan, bir uğraşısı bulunan kimseler gereksiz yere konuşmaz, gevezeliklerle zaman öldürmezler. / “Boş fıçı çok lângırdar” atasözüyle yakın anlamlıdır.

Pages