Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Az tamah çok ziyan getirir.
Bir şeyin en iyisine, en güzeline ulaşmayı herkes ister, ama yoluyla. Bir merdivenden çıkarken önce birinci, sonra ikinci basamağa basmak gerekir. Sonuncu basamağa basmak isteyen, kuşkusuz düşecektir.
“Az tama’ çok ziyan getirir her an Kanaattir nefse yular aemişler.” (Mevci)
İki tımar bir yem yerine geçer.
Hayvan bakımı, ağaç bakımı, motor bakımı gibi yaşaması, çalışması gereken bir şeye bakmanın zorunluğu anlatılır.
Çanağa ne doğrarsan kaşığına o çıkar.
Ne ekersen onu biçersin. İyilik yapan iyilik, kötülük yapan kötülük görür.
“Dikmedin ağaç dilersin yemişi Ekmeyecek ne biçersin ey kişi.” (Miftah)
Diken battığı yerden çıkar.
İnsana gelen zararın nereden geldiğini iyi görmek, bilmek gerekir; ancak o zaman giderilebilir.
Kurt dumanlı havayı sever.
Kötü niyetli kimselerin herhangi bir karışıklıktan faydalanmak isteğini anlatır.
Kızım dövmeyen dizini döver.
Çocuk zamanında eğitilmelidir.
“İl için ağlayan gözünden olur Kızını dövmeyen dizinden olur.” (Mir’ati) / “Desen izzetle evvel kime hacı Bulunur koltuğunun altında sonra haçı.” (Güvahi)
Karpuz kabuğunu görmeden denize girme.
Bir işi uygun zamanı gelmeden yapmamalıdır.
Kısmetinde ne varsa karşılığında o çıkar.
Bir işte ne elde edilecekse o alınır. Daha fazlasını beklememelidir.
Açık kaba it değer.
Gizli kalması gereken şey, açıklanırsa zarar görülür.
Alma mazlumun ahım, çıkar aheste aheste.
Bir kişiye, bir topluma kötülük eden kişi, bir gün cezasını görür. Günlük yaşantımızda ve tarihte pek çok örnekleri vardır. Çünkü doğa ve toplum yasaları daima “ezilen”den yanadır. / “Eden bulur” atasözüyle eşanlamlıdır.
“Bilmez misin cihanda kişi ettiğini bulur.” (Beliğ)

Pages