Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Ulu söz dinlemeyen uluyakalır.
Tecrübeli ve sözlerine güvenilir büyüklerin sözünü tutmayanların zarar göreceklerini anlatır.
İnsan gönlünün artığını söyler.
Söylenmiş gelişigüzel sözlerde, yapılan şakalarda, başkalarına pek de açıklanmak istenmeyen duygu ve düşüncelerin sezildiği anlatılır.
Sükût ikrardan gelir.
Kimi konularda ya da suçlamalarda susulur, bir görüş ileri sürülmezse uygun görüldüğü, aynen kabul edildiği anlamına gelir.
İtle yatan bitle kalkar.
Bak: “Körle yatan şaşı kalkar”.
Atın ölümü arpadan olsun.
Çok istenilen, sevilen bir şey yapılırken, büyük zarar da görse insan, pek üzülmez. Bu söz, böyle bir duyguyu anlatmak için söylenir.
Gidip de gelmemek var, gelip de dönmemek var.
Ölüm, insan için doğal bir sonuçtur. Doğmak ve yaşamak gibi. Hiç umulmayan bir zamanda ve yerde ölmek olağandır.
“Neylersin ölüm herkesin başında. / Uyudun uyanmadın olacak. / Kim bilir nerde, nasıl kaç yaşında? / Bir namazlık saltanatın olacak, Taht misali o musalla taşında.” (Cahit Sıtkı Tarancı)
Emmim (amcam) dayım, herkesten (hepsinden) aldım payım.
En yakından bile yardım beklenmemeli.
Soğanın acısını yiyen bilmez, doğrayan bilir.
Bugün günlük hayatımızda kullandığımız ve pek doğal gelen birçok şey, büyük fedakârlıklar ve çok insanın ölümü pahasına sağlanmıştır.
Evdeki hesap (pazar) çarşıya uymaz.
Önceden tasarlanan bir işin umulduğu gibi yürümediğini, çok kez tersi olduğunu anlatır.
“Ne çare ki evdeki hesap Çarşıdakine uymuyor İnsanlar bol bol laf ediyor ya Yine de işlerine Akıl fikir ermiyor.” (Cahit Külebi)
Bir deli kuyuya taş atmış, kırk akıllı çıkaramamış.
Normal olmayan insanların topluma çok büyük kötülük yapabileceğini, yapılan bu kötülükten kolay kolay kurtulunamayacağını anlatır.

Pages