Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Sakal keçide de var.
Sakal bir saygı işaretidir. Ama her sakalı olan kimseye saygı duymak gerekmez. Saygı işaretini üzerinde taşıyan kimsenin saygıdeğer olup olmadığını iyi seçmek gerekir.
Kör görmez, sezer.
Kimi insanlar, bilgisiz olsalar bile, birçok gerçeği önceden sezebilirler.
Adamın yere bakanından, suyun sessiz (yavaş) akanından kork.
Su hızlı akmazsa mikrop tutabilir. Kendine güvenen ve gönül rahatlığı içinde olan bir insanın her davranışında bir rahatlık vardır. Ancak, yüreğinde kötü düşünceler besleyen yada suç işleyen kimseler kaçamaklı davranırlar. Karşısındakinin gözlerine rahat bakamazlar, rahat konuşamazlar. Gülüşleri bile rahat değildir.
Kurt köyünü (tüyünü) değiştirir, huyunu değiştirmez.
Kötü insan kötülük yapmaktan hiçbir zaman vazgeçmez.
Ateş düştüğü yeri yakar.
Ölüm gibi çok üzücü bir olaya, en çok olayla ilgili olanların üzülmelerinin haklı olduğunu anlatmak için söylenir.
“Derin suyun yufka çıkarsa ne hoş Düştüğü yeri gör yakarmış ateş.” (Mengâşt) / “Ateş yanmayınca tütün mü tüter Ak göğsün üstünde çıban mı biter.” (Karacaoğlan)
Akçe el kiridir.
Para iyi şeyin olduğu gibi kötülüğün de kaynağıdır. Pek çok kötü şey para için yapılmaktadır.
'“Yi elde olanı yimek yeridür Karar eylemez akçe''el kiridir.” (Güvâhî)'
Sen ağa ben ağa, bu ineği kim sağa.
Küçük işleri başkasına yaptırmamalıdır. Başkasının yaptığı işin genellikle bir eksik yanı olur. îşi bir zevk haline getirmelidir. / “Sen dede ben dede, bu atı kim tımar ede” atasözüyle eşanlamlıdır.
Dağ başından duman eksik olmaz.
Büyük işler yürütenlerin, çok sorunları vardır, çok yorulur, çok üzülürler.
“Dalda kuş eksik olmaz, / Dağ başında duman.” (Cahit Sıtkı Tarancı)
Terzi kendi söküğünü dikemez.
İnsan genellikle, başkalarına yaptığı hizmeti, aynı ölçüde kendine yapamaz.
Boğaz dokuz (kırk) boğumludur.
Bir şeye karar vermek, bir şey söylemek için çok düşünmek gerekir. Bir anda söylenen söz, alınan karar çok kez isabetsiz olur.
“Deli Boran dilin cümleden gani Hem yaratır alır Allah bu canı Sen kendini yokla nefsini tanı Boğaz kırk bölümdür dilde sır olmaz.” (Deli Boran)

Pages