Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Aç elini kora sokar.
Aç, yiyeceğini sağlamak için her türlü tehlikeyi göze alabilir. “Aç köpek fırın deler (yıkar)”, “Aç kurt arslana saldırır” atasözleriyle eşanlamlıdır.
Kalaylı bakır küflenmez.
Temiz şey kirlenmez. Doğru, dürüst bilinen kişiyi lekelemek kolay değildir.
İnsanın eti yenmez, derisi giyilmez; tatlı dilinden başka nesi var?
Tatlı dilli insanlar çok sevilir. Hangi toplulukta olursa olsun bu tür insanlar aranır. Gereksiz konuşmalarla çevresindekileri kıran, üzen insanlar sevimsizdirler, kimse sevmez onları.
Armudu soy ye, elmayı say ye.
Bak: Elmayı say ye, armudu soy ye.
Mürüvvete endaze olmaz.
Cömert, iyiliksever ve erdemli olmanın sonu yoktur. Her yerde, her zaman, her imkân ve oranda kişi, iyiliksever ve erdemli davranabilir.
Adam adamı bir kere aldatır.
Kimi insanlar yalan söyleme, başkalarını aldatma alışkanlığındadırlar. Böylesi insanları çevresi, kısa zamanda tanır, ona göre durum alır. / “Yalancının mumu yatsıya kadar yanar” atasözüyle yakın anlamlıdır.
Karga mandayı (saksağan danayı) babası hayrına bitlemez.
Karşılıksız iş yapılamayacağını anlatır.
İyilik et denize at, balık bilmezse Halik bilir.
Yapılan iyilik yerini bulur.
“Sen iyilik et de o zayi olmaz Darılınca başa kakıcı olma.” (Karacaoğlan) / “İyilik yap suya sal o yerin bulur Balık bilmez ise bilir yezdanı.” (Salburcuoğlu)
Kâr zararın kardeşidir.
Bir iş yapmaya karar verildiğinde başarı elde edilemeyeceğini de düşünmek gerekir.
Barutla ateş bir arada durmaz.
Bak: Ateşle barut bir arada durmaz.

Pages