Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Hayvan yularından, insan (ikrarından) sözünden tutulur.
İnsanın konuşması, sözlerindeki tutarlılık kişiliğini belirler.
Açın kamı doyar, gözü doymaz.
Aç insanın bir öğünlük doyması yetmez. Ona aç kalmayacağı güvenini veremedikçe karnı doysa bile gözü hep açtır.
“Şol kişi kim ola bir gözi ak Gözi daymaz virseler gerbin kulaç.” (Edirneli Nazmi)
Eşeğe altın semer vursalar yine eşektir.
Kötü insan ne denli yüksek mevkilerde olursa olsun kötülüğünden vazgeçemez. / “Eşeğin kulağım kesmekle küheylan olmaz” atasözüyle eşanlamlıdır.
Deli dostun olacağına akıllı düşmanın olsun.
Dostluk,, akılla kurulur, akılla devam eder. Duygular geçicidir. Duygulara dayanan her şey kısa ömürlüdür. Akılsız kimseyle dost olmamalıdır.
Köpeği yol kocatır.
İnsana gereksiz, yararsız çalışmalar zarar verir.
Ödünç güle güle gider, ağlaya ağlaya gelir.
Ödünç almanın iyi bir yol olmadığını anlatır.
Yüklü eşek anırmaz.
Çalışan insanın gereksiz konuşmalarla gevezeliklere zamanı yoktur.
Dikensiz gül olmaz (gül dikensiz olmaz).
İyi ve güzel bir şeyin sıkıntılı yanlarının da bulunduğunu anlatır.
Allah, balmumu yakana balmumu, yağmumu yakana yağmumu verir.
İnsan genellikle toplum yasalarına bağlıdır, her istediğini yapamaz. Ama kişinin yapabileceği, başarabileceği birçok işler vardır. Yeter ki yapmaya karar verilsin ve istenmesi bilinsin. Kendine bir amaç çizen ve o yönde çalışan kişi çoğunlukla başarıya ulaşır. Azla yetinen az, çok isteyen çok kazanır.
Denize düşen yılana sarılır.
Düşülen güç durumdan kurtulmak için her çareye başvurmanın olağan olduğu anlatılır.
“Sarılır denize düşen yılana.” (Hav ay i) / “Derdini söylemeyen hastaya timar olmaz.” (Sâbit)

Pages