Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Üşenenin (erinenin) oğlu kızı olmamış.
Bir işe canla başla sarılmayan olumlu bir sonuç alamaz.
Doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlar.
Bu söz toplumdaki bir çelişkiyi ortaya koyar; bir yandan insanların doğru olmaları istenirken, bir yandan da doğru söyleyenlerin kimi çevrelerce sevimsiz olduklarını anlatır.
“Doğru söz acıdır derler, darılma Her çarlıya anam diye sarılma.” (Merdümi) / “Doğru söyleyene delidir derler Kimi deli kimi velidir derler.” (Sümmanl)
Evli evinde, köylü köyünde gerek.
Belli zamanlarda herkesin kendi yerinde olması gerektiğini anlatır.
Ayıpsız yâr arayan (dost isteyen), yârsız (dostsuz) kalır.
Kusursuz insan olmaz. Ayrıca “kusur” dediğimiz şey bir insanın özelliği olabilir. Öyle kabul etmek (olduğu gibi) gerekir.
Yılanın başı küçükken ezilir.
Zararlı bir şeyi daha başlangıçta zararsız hale getirmelidir.
“Yılanı küçükken ez, büyütme ha Büyütürsen olur başına belâ.” (Mesti)
Sana taşla vurana sen aşla vur.
Kötülük edene iyilik etmeli.
Beş parmağın hangisini kessen acımaz.
Evlâtlar arasında fark gözetilmez.
Hesapsız kasap, ya bıçak kırar ya masat.
Hesabını bilmeyen insan çok zarar eder.
İt itin ayağına (kuyruğuna) basmaz.
Bir çıkardan payı olanlar birbirlerine kötülük düşünmezler.
Rençber kırk yılda, tüccar kırk günde.
Emekçinin, emeğinin karşılığını alamadığı oysa aracıların kısa zamanda çok kazandıkları anlatılır.

Pages