Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Eceli gelen köpek (it) cami duvarına siyer (işer).
Büyük bir suç işleyen birinin kötü bir sonla karşılaşacağını anlatır.
“Bir itin ölümü yakın olunca Cami duvarına siyer demişler.” (Refiki) / “Kime ne edersen gelir başına Herkes ettiğini çeker demişler.” (Ye sar i)
Vardığın yer körse, bir gözünü kapa.
İnsanın içinde bulunduğu toplumun töre ve geleneklerine uymasını öğütleyen bir sözdür.
Adam ondur, dokuzu dondur.
Görünüş önemlidir. İyi bir giyim, çevrede olumlu ilgi yaratır.
“Libas idin ki ola hürmetin on, / Ki zira âdem ondur, dokuzu don.” (Giivâhî)
Derdini saklayan derman bulamaz.
Dertler bilinmedikçe, sorunun ne olduğu açıkça ortaya konmadıkça bir çare, bir çözüm yolu bulunamaz.
Haramın temeli olmaz.
Emek ürünü olmadan elde edilen kazanç makbul değildir.
Karpuz (kavun, karpuz) kökeninde büyür.
İnsan, doğup büyüdüğü yerde daha mutlu olur.
Gelen geçer, konan göçer.
Hiç bir şeyin sürekli olmadığı anlatılır.
Hırsıza kilit (kapı baca) olmaz.
Bir insan kötülük yapmak istiyorsa engel olunamaz.
Eşeğin kulağım kesmekle küheylan olmaz.
Aşağılık birine ne yapılırsa yapılsın aşağılık olmaktan kurtulamayacağını anlatır.
“Eşeğe giydirsen nakışlı bir çul At olmaz, huyunca zırlar demişler.” (Mevci)
Aşk ağlatır, dert söyletir.
Bir sorunu (meselesi), bir derdi olan kimse rahat bir insan değildir. Düşünür, danışır, üzülür, konuşur... Ta ki, sorunu çözüm bulana, derdi yok olana dek...
“Aşk ağlatır, dert söyletir insanı Öz ağlarsa göz de ağlar demişler.” (Figanî) / “Alım şaşırttın beni Aşka düşürttün beni Aşk adamı ağlatır, / Dert adamı söyletir.” (Halk Türküsü)

Pages