Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Yuvayı yapan dişi kuştur.
Ev kadınının tutumlu olması gerektiğini ve ev kurmada kadının büyük payı olduğunu anlatır.
Ayağım yorganına göre uzat
Gerek kişisel, gerek toplum hayatında ölçülü, planlı davranmak pek önemlidir. Giderini, gelirine göre ayarlamayanlar borçlanır, perişan olur, onurunu yitirirler.
“Yükseklerden uçma dengin ara bul Yorganına göre ayağın kösül.” (Mir’ati)
Altın yere düşmekle pul olmaz.
Gerçek değerler hiç bir zaman yitmezler. Zorlamalar, yalanlar, aldatmalar geçicidir, faydasızdır. Kişiler, toplumlar, gerçek değerlerin değersizliği konusunda bir süre için yanıltılabilirler. Ama, bir gün doğrular meydana çıkar, değerler gerçek yerini alır.
“Güneş yer üstüne düşmekle pâyimâl olmaz.” (Fuzulî) / “Hakir olduysa millet şanına noksan gelir sanma, / Yere düşmekle cevher sakıt olmaz kadr-ü kıymetten.” (Namık Kemal)
Baba vergisi görümlük, koca vergisi doyumluk.
Bir babanın kızı için harcadığı para gösteriştir, kocanınki ise zorunluluktur.
Bükemediğin (ısıramadığın) eli öp, başına koy.
Bak: “Isıramadığın eli öp başına koy.”
Bostancıya tere satılmaz.
Bak: “Tereciye tere satılmaz.”
Bekârın parasını it yer, yakasını bit.
Yalnız yaşamak zordur, birliktelik hayatta pek çok kolaylıklar sağlar. / “Bekârlık maskaralıktır” sözüyle eşanlamlıdır.
Ah yerde kalmaz.
Bak: “Ah alan onmaz”.
Tatsız aşa tuz neylesin, akılsız başa söz neylesin.
İşe yaramayan şeyin işe yaraması için uğraşmak gereksizdir.
Varsa (var mı) pulun, herkes kulun; yoksa (yok mu) pulun, dardır yolun.
Paranın birçok kapılan açabileceğini, istenildiği gibi yaşanacağını, olmazsa sıkıntı çekileceğini anlatır.

Pages