Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Çıra dibine ışık vermez.
Bak: “Mum dibine ışık vermez.”
Allah, balmumu yakana balmumu, yağmumu yakana yağmumu verir.
İnsan genellikle toplum yasalarına bağlıdır, her istediğini yapamaz. Ama kişinin yapabileceği, başarabileceği birçok işler vardır. Yeter ki yapmaya karar verilsin ve istenmesi bilinsin. Kendine bir amaç çizen ve o yönde çalışan kişi çoğunlukla başarıya ulaşır. Azla yetinen az, çok isteyen çok kazanır.
Otuz iki dişten çıkan, otuz iki mahalleye yayılır.
Ağızdan çıkan bir söz, kısa zamanda her tarafta duyulur; bir de kötü bir haberse...
Kedi uzanamadığı (yetişemediği) ciğere pis (murdar) der.
Elde edemedikleri şeyi kötü göstermek isteyenler için söylenir.
Irmak kenarına çeşme yapılmaz.
Gereksiz iş yapmanın, boşuna çaba harcamanın faydasızlığını, emeğin daha gerekli yerde kullanılmasını anlatır.
Kimse ayranım (yoğurdum) ekşi demez.
Kimse kendi yaptığı işi ve kendine ait bir şeyi kusurlu bulmaz.
At bulunur meydan bulunmaz, meydan bulunur at bulum maz.
Bir iş yapmak için her zaman bütün koşullar ele geçmez.
Kabahat (suç) öldürende değil, ölendedir (Kabahat ölende mi, öldürende mi?)
Kimi zaman suç ölende aranır, öldürene bu işi işlettiği, onu tahrik ettiği için. / Kabahat samur kürk olsa, kimse sırtına (üstüne) almaz. İnsanların işledikleri kusuru kusur saymadıklarını, kendilerini haklı gördüklerini yada kusurlu olmak istemediklerini anlatır.
Tatarın kılavuza ihtiyacı yoktur.
İşini bilene iş öğretilmez.
İt sürü para kazan.
İşin kötüsü olmaz. Her iş topluma yararlı olduğu sürece şereflidir.
“İt sürü de buçuk kazan, ar etme Ar eden kâr etmez ekser demişler.” (Yesari)

Pages