Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Düşmez kalmaz bir Allah.
İnsanların her an kötü durumlara düşebileceği olağandır. Bu gibi durumlara düşenleri kınamamak gerekir.
Baht olmayınca başta, ne kuruda biter ne yaşta.
İnsan hem akılsız hem de talihsizse bir iş yapamaz.
Kendi düşen ağlamaz.
Kendi zararına hareket eden birinin durumundan yakınmaya hakkı yoktur.
“Bilirsin kendisi düşen ağlamaz Ayıplamaz kendi düşüp kalkana.” (Mengûşi)
Yılanın sevmediği ot, deliğinin ağzında biter.
Görmeye bile dayanılmayan şey pek yakında bulunur, anlamında söylenir.
Bir kimsenin adı çıkacağına cam çıksın.
Bak: “İnsanın adı çıkmadansa canı çıkması yeğdir.”
Akıllı düşman, akılsız dosttan hayırlıdır.
Bak: Cahilin dostluğundan, âlimin düşmanlığı yeğdir.
Testiyi kıran da bir, getiren de (suyu getiren de).
Yapılan iyiliğin, bir işe kendini adarcasına yapılan çalışmanın karşılıksız; yapılan kötülüğün, bir iş yaparken kaytarmanın çok kez cezasız kaldığını anlatan bir sözdür.
“Bu dünya böyledir ezelden ekser Destiyi kıran da mükâfat bekler.” (Şikâri) / “Mukaddem su getirmek desti kırmak bir idi amma Aceptir mazhar-ı rüçhan olur desti kıran şimdi.” (Ziya Paşa)
Malı mala, cam cana ölçmeli.
İnsanı parayla ölçmek, insanı parayla satın almak yada istemek insana yakışır bir davranış değildir. Ne yazık ki parayla satılan çok insan vardır dünyada.
Latife latif gerek.
Şaka, ince, güzel, hoşa giden olmalıdır.
Ateş düştüğü yeri yakar.
Ölüm gibi çok üzücü bir olaya, en çok olayla ilgili olanların üzülmelerinin haklı olduğunu anlatmak için söylenir.
“Derin suyun yufka çıkarsa ne hoş Düştüğü yeri gör yakarmış ateş.” (Mengâşt) / “Ateş yanmayınca tütün mü tüter Ak göğsün üstünde çıban mı biter.” (Karacaoğlan)

Pages