Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Baba koruk (ekşi elma) yer, oğlunun dişi kamaşır.
Bir kimsenin yaptığı kusur yada kötülük yalnız kendini ilgilendirmemektedir. Toplum, değil böyle bir kimseyi, bu kimsenin çocuklarını bile hoş görmemektedir. Topluma yararlar sağlayan bir kimse ise, yararı anlaşıldığı zaman, toplumca baştacı edilmekte, böyle bir kimsenin yakınları bile aynı saygıyla selâmlanmaktadır. / “Baba eder, oğul öder” atasözüyle eşanlamlıdır.
Paranın yüzü sıcaktır.
Patra için, yapılmayacak işlerin yapılabileceğini anlatır.
Düşman karınca ise de hor bakma.
Düşmanı küçümsemenin doğru olmadığını anlatır.
“Hasmın karıncaysa sakın hor görme Bilinir mi kimde ne var demişler.” (Mevci)
Tabak sevdiği deriyi yerden yere çarpar.
Bir kimsenin, yakınlarına iyilik olsun diye sert davrandığını anlatır.
Cins cinse çeker.
Canlılarda soyaçekimin olduğunu, yakın akrabalıkta beden ve davranış yakınlığının bulunduğunu anlatır.
“Katranı kaynutsan olur mu \şeker Her şey yine cinsi cinsine çeker.” (Yesari)
Mal canı kazanmaz, can malı kazanır.
İnsan, sağlığını tehlikeye koyacak biçimde çalışmamalıdır.
Latife latif gerek.
Şaka, ince, güzel, hoşa giden olmalıdır.
Arpa verilmeyen at, kamçı zoruyla yürümez.
Geçimi sağlanmayan insana baskı da yapılsa fayda vermez, verim alınamaz.
Emeksiz (emek olmadan) yemek olmaz.
Emek, insanın beden yada kafa gücüdür. Dünyada varolan her şey bunların ürünüdür. Emek harcamadan elde edilen ürün, hakedilmeden, başkasını sömürerek sağlanmış olur. En doğal ürün, emek karşılığı olanıdır! , Emek, en yüce değerdir.
“Yemek istersen bu yolda ekmek Emeksiz kimseye verilmez yemek.” (Yesari)
Az veren candan çok veren maldan.
Parası olan, çok ve kolay para harcar. Parası olmayan için durum aynı değil. Bir yere harcama yaparken, başka yerlerden kısar; sağlığından, eğitiminden, eğlencesinden, kısaca hayatından...

Pages