Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Evvel can, sonra canan.
İnsan ister istemez önce kendini, sonra da sevdiği kimseyi düşünür.
“Cihanı can ile bulmuş kamular Demiş can bir cihan iki ulular.” (Güuahi)
Alçak yerde yatma sel alır, yüksek yerde yatma yel alır.
İnsan, her an kendini yenilemek, eski durumundan daha ileriye gitmek zorunluğunu duymalıdır. İşi, toplumdaki yeri, kazanç durumu ne olursa olsun, belli bir noktada kalmamalıdır. Devamlı hareket, doğru bilinen bir yoldur.
Dökme (taşıma) su ile değirmen dönmez.
Yetersiz ve gelişigüzel çalışmalardan temelli ve büyük sonuçlar alınamaz.
“Taşıma su ile değirmen dönmez Ana bir başlıca çay olmayınca.” (Mir’ati)
Gökyüzünde düğün var deseler, kadınlar merdiven kurmaya kalkar.
Kadınların, eğlenmeyi çok istediğini anlatır.
Gelene git denilmez.
Kendiliğinden gelen bir konuk kovulmaz. İstemeden verilen güzel bir şey geri çevrilmez.
Açtırma kutuyu, söyletme kötüyü.
Hakkında kötü şeyler bilinen kimseye gözdağı vermek, onu korkutmak için söylenir.
Her koyun kendi bacağından asılır.
Bir işin sorumlusunun o işi yapanın olduğu anlatılır. “Çün ayağından asılır her ganem.”
“Çün ayağından asılır her ganem.” (Atayi)
Kızım dövmeyen dizini döver.
Çocuk zamanında eğitilmelidir.
“İl için ağlayan gözünden olur Kızını dövmeyen dizinden olur.” (Mir’ati) / “Desen izzetle evvel kime hacı Bulunur koltuğunun altında sonra haçı.” (Güvahi)
Veresiye (borca) şarap içen iki kez (kere) sarhoş olur.
Borca alışveriş yapan biri, borcunu ödeyemez, faiziyle borç artar üzülür; İkincisi, borcunu ödeyememenin verdiği sıkıntıya ayrıca üzülür.
Mum yanmayınca pervane dönmez.
Bir davranışta bulunmak, bir şey yapmak için bir neden gerek.

Pages