Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Cahilin dostluğundan, âlimin düşmanlığı yeğdir.
Dostluk, anlayışla, fedakârlıkla, bilgiyle beslenir. Bu sıfatlar cahilde genellikle bulunmaz. Bu yüzden böylesi dostluklar çok zaman zararlı olabilir.
Güzele bakmak sevaptır.
Güzel olan her şeyi görmelidir; insanda yaratma, güzel şeyler yapma isteği uyandırır.
“İyiyi görmenin yoktur sevabı / Getir cananım görür hicabı.” (Taşlıcalı Yahya Beğ)
Fare (sıçan) çıktığı deliği bilir.
Kötü iş yapanlar, kendilerini savunmanın yollarını bilirler. / “Minareyi çalan kılıfını hazırlar” atasözüyle eşanlamlıdır.
İtin (köpeğin) ahmağı baklavadan pay umar.
Akılsız kimseler, elde edemeyecekleri şeyi sanki alabilecek gibi boşu boşuna bekler, zaman harcarlar.
Misafir on kısmetle gelir, birini yer, dokuzunu (evde) bırakır.
Bak: “Misafir kısmetiyle gelir.”
Öfkeyle kalkan zararla (ziyanla) oturur.
Öfke insanı rahat düşünebilmekten alıkoyar. Enine boyuna düşünülmeyen bir konuda yanılmak her zaman olabilir ve sonuçta büyük zararlar doğar. / “Keskin sirke kabına (küpüne) zarardır” atasözüyle eşanlamlıdır.
Dilin cirmi küçük, cürmü büyük.
Dil küçük bir maddedir, ama gereksiz konuşmalar insana büyük zararlar verir.
Artık mal göz çıkarmaz.
Bak: “Fazla mal göz çıkarmaz.”
Etek öpmekle dudak aşınmaz.
Önemli bir iş için ricada bulunmak, dahası var, yalvarmak, insanı küçültmez. / “El öpmekle ağız aşınmaz” atasözüyle eşanlamlıdır.
Göz terazi, el mizan (El terazi göz mizan).
Bakmasını iyi bilen, bir malın değerli olup olmadığını hemen kavrar.

Pages