Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Ağaçtan maşa olmaz.
İnsan yeteneğinin gerektirdiği işi yapmalıdır.
Ağaca dayanma kurur, insana dayanma ölür.
Mala-mülke, eşyaya ve kişilere güvenmemelidir. Mal- mülk ve eşya gelip geçicidir. Kişi yanılabilir, ne denli güçlü ve yanılmaz olursa olsun.
İki at bir kazığa bağlanmaz.
Bak: “İki baş bir kazanda kaynamaz.”
Güvenme (inanma) dostuna, saman doldurur postuna.
Hiç bir kimseye yüzde yüz güvenmemenin gereğini anlatır.
“Fırsatını bulsa ipini çeker En iyi dostundan sakın sen seni.” (Sümmani) / “Dost dost diye nicesine sarıldım Benim sadık yârim kara topraktır.” (Âşık Veysel) “Dostuna da fırsat düşürme keman Dost dostum ağmanın arar demişler.” (Mevci)
İnsan ikrarından, hayvan yularından tutulur.
Bak: Hayvan yularından, insan (ikrarından) sözünden tutulur.
Davetsiz gelen döşeksiz oturur.
Bir eve, bir yere çağrılmadan gelen kimselere değer verilmediğini anlatır. / “Çağrılan yere erinme, çağrılmayan yere görünme” ata- sözüyle eşanlamlıdır.
Söz sözü açar.
Bak: “Laf lafı açar.”
Allah uçmayan kuşa alçacık dal verir.
Herkes kendi gücüne göre iş kurar, yaşamına olanak sağlar.
Ak gün ağartır, kara gün karartır.
Rahat bir yaşam, insanı mutlu eder; rahatsız bir yaşamsa insanın akıl ve beden sağlığını bozar.
Acındırırsan arsız olur, acıktırırsan hırsız olur.
Bir kimseye fazla acır görünürseniz, kendini devamlı acındırmak ister. Doğal ihtiyaçları karşılanmayan insan, gizliliğe ve zorla almaya zorlanır. “Çok söyleme arsız edersin, aç bırakma hırsız edersin” atasözüyle eşanlamlıdır.

Pages