Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Bal tutan parmağım yalar.
Kimi insanların kendilerine teslim edilen bir şeyden yada ilgileri olan bir işten pay umduklarını, pay ayırdıklarını anlatır.
“Bal tutan parmağını yalar demişler.” (Levni)
Ağacı kurt, inşam dert yer.
Ağacı, içinden kemiren kurt; insanı, üzüntüleri eskitir, yıpratır.
Cam canla ölçmeli.
İnsan, kendine yapılmasını istemediği şeyi başkasına yapmamalıdır.
Mazlumun ahi, indirir şahı.
Ezilenlerin, bir gün zalimlere gereken dersi vereceklerini anlatır.
“Kalmaz ebeden kimsede bir kimsenin ahi.” (Şinasi) / “Bil mazlumun ahi yerde kalmaz Sebepsiz ah alıp etme günahı.” (Mengûşi)
Aptessiz sofuya namaz mı dayanır?
Gereken işlemi yerine getirmeden yaptığı işi sonuçlandırmak üzere olanlar için söylenir.
Balık baştan kokar.
Toplum hayatında “başta” olanların önemli yeri vardır. Toplumu etkileyen kötü olaylarda genellikle baştakilerin payı büyüktür. “Önder”, “lider”, “baş” denilen kimseler, gerçekten sıfatlarına uygun davranmak zorundadırlar. İnsanların mutluluğu yada mutsuzluğu biraz da bu “baş”ların davranışlarındandır.
“Ata bindim, ovada Yağ erittim tavada Balık baştan kokarmış Geç öğrendim dünyada.” (Halk Türküsü)
Meyhaneciden şahit istemişler, mezeciyi göstermiş.
Uygunsuz iş yapan, kendine yakın kimseleri tanık gösterir.
Aç aman bilmez, çocuk zaman bilmez.
Aç insan yasa tanımaz, hiç bir söz açlığın olağan oluşunu anlatamaz. Çocuk da her istediğini o an yapmak ister.
Deli ile çıkma yola, başına getirir belâ.
Akıllı olmayanlar her zaman, her yerde insana zarar verirler.
Para parayı çeker.
Paralı kimselerin daha paralı, daha zengin olabileceğini, parasızlara bu kapının kapalı olduğunu anlatır.

Pages