Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar.
Elinde parası olmayan yada çok az olan yoksul, alışverişte çok az kazanır. Oysa zengin, “para parayı çeker” atasözünde olduğu gibi, elindeki çok para yoluyla çok kazanır.
Gidip de gelmemek var, gelip de dönmemek var.
Ölüm, insan için doğal bir sonuçtur. Doğmak ve yaşamak gibi. Hiç umulmayan bir zamanda ve yerde ölmek olağandır.
“Neylersin ölüm herkesin başında. / Uyudun uyanmadın olacak. / Kim bilir nerde, nasıl kaç yaşında? / Bir namazlık saltanatın olacak, Taht misali o musalla taşında.” (Cahit Sıtkı Tarancı)
Dilim, giydirir bana kilim.
Gerektiği yerde konuşmak, gerektiği yerde susmak olumlu bir davranıştır. Gelişigüzel konuşmalar insanı, çözümü güçleşen sorunlarla karşı karşıya getirebilir. İnsanın çok kez çektiği sıkıntı “dili belâsı” sonucudur. / “Söz gümüşse, sükût altındır” atasözüyle eşanlamlıdır.
“Dilin cirmi küçük, cürmü büyüktür / Çok kişi dilinin oldu kurbanı.” (Salburcuoğlu)
Allah dağına göre kar verir.
Herkesin dayanma gücü yapısına göredir.
Deveden büyük fil vardır.
Bir başarının insanı şımartmaması gerekir. Çünkü bir başkasının daha üstün başarı elde etmesi olağandır.
“Hardan büyük at var, attan da deve Deveden de büyük fil var demişler.” (Levni)
El ipiyle kuyuya inilmez.
Yalancıya, iyi bilinmeyen kimseye güvenmemelidir.
“Nazar ederler seni Yalnız gitme suya / İnme a yârim inme El ipiyle kuyuya.” (Halk Türküsü)
İp kırıldığı (koptuğu) yerden ulanır (bağlanır).
Olumsuz bir olayda, gerçeği kabul edip bir çare aramanın gereğini anlatır.
Eceli gelen köpek (it) cami duvarına siyer (işer).
Büyük bir suç işleyen birinin kötü bir sonla karşılaşacağını anlatır.
“Bir itin ölümü yakın olunca Cami duvarına siyer demişler.” (Refiki) / “Kime ne edersen gelir başına Herkes ettiğini çeker demişler.” (Ye sar i)
Sütten ağzı yanan, yoğurdu üfleyerek yer.
Başından kötü bir olay geçen biı4 kimse aynı olayı yeniden yaşamamak için çok dikkatli davranır.
El ağzına bakan karışım tez boşar.
Onun bunun sözüne giden kişi, yanlış kararlar alır.
'“İl sözüyle iş görürsen sana vay İle uyarı eşin boşar demişler.” (Havayi) / “El atma binen pek çabuk iner Tez eskir iğreti kaftan demişler.” (Mir''ati)'

Pages