Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Öküze boynuzu yük olmaz.
İnsanlar yakınları için bir çıkar beklemeden ilgilenir, onlar için yaptığı işi yüksünmezler
Zengin arabasını dağdan aşınr, züğürt düz ovada yolıınu şaşırır.
Gösteriş için gülünç olmayı göze alanlar için söylenir.
Huylu huyundan vazgeçmez.
Alışkanlıklardan kolay kolay sıyrılınmaz; önemli olan, kötü alışkanlıklar edinmemelidir. / “Can çıkmadan huy çıkmaz”, “Huy canın altındadır” atasözleriyle eşanlamlıdır.
Kork aprilin beşinden, öküzü ayırır eşinden.
April beşin (nisan - 18) çok soğuk olduğu anlatılır.
Deliye taş atma, başını yarar.
İlişkileri normal kimselerle yürütmelidir.
Allah uçmayan kuşa alçacık dal verir.
Herkes kendi gücüne göre iş kurar, yaşamına olanak sağlar.
Aç köpek fırın deler (yıkar).
Aç insan, yasaları, töreleri çiğnemek zorunda kalır. Bunu önlemek için açlığın ve açlığı meydana getiren nedenlerin ortadan kalkması gerekir.
“Acıkan it furun yakar demişler.” (Havayi) / “İyi olan hiç kimseye kem demez İyilik de varlıkla, aç aman bilmez.” (Mesti)
Gökyüzünde düğün var deseler, kadınlar merdiven kurmaya kalkar.
Kadınların, eğlenmeyi çok istediğini anlatır.
İyiliğe iyilik olsaydı, koca öküze bıçak olmazdı.
Gözlemler göstermektedir ki çok kez iyiliğe iyilikle cevap verilmemektedir.
“Ki olsa iyiliğe iyilik muhakkak Cihanda öküze olmazdı bıçak.” (Güuahi)
Düşenin dostu olmaz.
Bu sözde “düşmek” iki anlama gelir. Biri, herhangi bir nedenle eski itibarını, güvenirliğini yitirme; İkincisi daha çok ahlâk yönünden toplumca kabul edilmeyen davranışlar gösterme halidir. İnsanlar genellikle başarılı olanlar, doğru ve dürüst davrananlarla ilgi ve dost- / luk kurmak isterler. Bu yüzden bu iki vasıf ortadan kalkınca, ilgi ve dostluk da ya zayıflamakta ya da tümüyle silinmektedir. Bu söz bir de insanın vefasızlığını, yani insan sevgisindeki süreksizliği anlatır. Kişinin basit, bencil ve küçük hesaplarla sevgisinden geçmemesini öğütler.
'“Unutma ki dostu olmaz düşenin İptida dost alır yakan demişler.” (Mir''ati) / “Nezaret eyledim tıflı cahile Köydeki yarenlik çıkdı nafile / Sefinem vurunca taşlı sahile Yarandan bir küçük selâm görmedim. (Rıza Tevfık)'

Pages