Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Su içene yılan bile dokunmaz.
İnsanın en doğal ihtiyacının karşılanması gerektiği anlatılır.
Testi su yolunda kırılır.
“Su testisi su yolunda kırılır” atasözüyle eşanlamlıdır.
Niyet hayır, akıbet hayır (selâmet).
İyi niyetle başlanan işin sonu iyi olur.
Her şeyin yenisi dostun eskisi.
Yıllarca tanınmış, denenmiş, bir çeşit dostluk sınavı vermiş eski dostluğun günden güne kuvvet ve değer kazandığını, önemini anlatır.
“Eskidikçe artar dostluğun kıymeti Hiç bir zaman eski dost düşman olmaz.” (Merdumi)
Ağaca dayanma kurur, insana dayanma ölür.
Mala-mülke, eşyaya ve kişilere güvenmemelidir. Mal- mülk ve eşya gelip geçicidir. Kişi yanılabilir, ne denli güçlü ve yanılmaz olursa olsun.
Her koyun kendi bacağından asılır.
Bir işin sorumlusunun o işi yapanın olduğu anlatılır. “Çün ayağından asılır her ganem.”
“Çün ayağından asılır her ganem.” (Atayi)
Ateş düştüğü yeri yakar.
Ölüm gibi çok üzücü bir olaya, en çok olayla ilgili olanların üzülmelerinin haklı olduğunu anlatmak için söylenir.
“Derin suyun yufka çıkarsa ne hoş Düştüğü yeri gör yakarmış ateş.” (Mengâşt) / “Ateş yanmayınca tütün mü tüter Ak göğsün üstünde çıban mı biter.” (Karacaoğlan)
El atına binen çabuk (tez) iner.
Başkasının olan bir şeyin sonunda alınacağını, en sağlam yolun sahip olmak gerektiğini anlatır.
Hesabım bilmeyen kasap, ne satır bırakır ne masat.
Mesleğinin inceliklerini bilmeyen bir kimse, kendine en gerekli araç ve gereçleri elden çıkaracak duruma düşebilir.
Bir avuç altının olacağına bir avuç toprağın olsun.
Para tez tükenir, topraksa durmadan ürün verir.

Pages