Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Kuş, kanadına kira istemez.
İnsan kendi işini yaparken emeğini esirgemez.
Çivi çiviyi söker.
Yapılan bir kötülüğün yada bir acı durumun ancak benzeri bir kötülükle yada aynı cins bir olayla ortadan kaldırılabileceğini anlatır.
Mirî malı balık kılçığıdır, yutulmaz.
Toplumun malı toplumundur, tek bir kişi yararlanamaz.
'Yalnızlık Allah''a mahsustur (yaraşır).'
İnsan tek başına yaşayamaz.
Baba koruk (ekşi elma) yer, oğlunun dişi kamaşır.
Bir kimsenin yaptığı kusur yada kötülük yalnız kendini ilgilendirmemektedir. Toplum, değil böyle bir kimseyi, bu kimsenin çocuklarını bile hoş görmemektedir. Topluma yararlar sağlayan bir kimse ise, yararı anlaşıldığı zaman, toplumca baştacı edilmekte, böyle bir kimsenin yakınları bile aynı saygıyla selâmlanmaktadır. / “Baba eder, oğul öder” atasözüyle eşanlamlıdır.
'Haklı söz, haksızı Bağdat''tan çevirir.'
Doğru söz, haksızları kötü yoldan çevirir.
Kavgada kılıç ödünç verilmez.
Kavga acımasız olmalıdır.
Mum yanmayınca pervane dönmez.
Bir davranışta bulunmak, bir şey yapmak için bir neden gerek.
Almadığın hayvanı kuyruğundan tutma.
İstemediğin kimseye umut verme, ister görünme.
Bir elin nesi var, iki elin sesi var.
Tutulan bir işte başarıya ulaşmak, hak aramak, bir kötülüğü altetmek için birleşmek gerekir. İnsanların en etkili silâhlarından biri de birleşmeleridir. Anlaşmış bir topluluğun yapamayacağı şey pek azdır.
“Bir elin çıkmaz sesi al ittifaka herkesi.” (Hilmi) / “Kul kula sebeptir iyi bil ey can İş başaramaz tek başına bir insan.” (Şikâri) “Çıkmaz sadası bir elin âlemde fil-mesel.” {19) (Sami Paşa)

Pages