Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Dilin cirmi küçük, cürmü büyük.
Dil küçük bir maddedir, ama gereksiz konuşmalar insana büyük zararlar verir.
Allah uçmayan kuşa alçacık dal verir.
Herkes kendi gücüne göre iş kurar, yaşamına olanak sağlar.
Gammaz olmasa tilki pazarda gezer.
Gizli yollardan çıkar sağlayan kimse, korkmasa daha beterini açık yollardan yapar.
Domuzun kuyruğunu kes yine domuz.
Kötü insan kökten değişmedikçe kötülüğünü sürdürür.
Dişi köpek kuyruğunu sallamayınca erkek köpek ardına düşmez.
Bak: “Dişi yalanmazsa erkek dolanmaz.”
Kurunun yanında yaş da yanar.
Çok kez, kötülerin yüzünden iyiler zarar görürler.
“Uğursuz kişiyle arkadaş olma Kuru yanında yaş yanar demişler.” (Figani) / “Ahmedin ayıbı güzel sevmek ise gam değil Yarsız kalır cihanda ayıpsız yâr isteyen.” (Ahmet Paşa)
'Sev seni seveni hâk ile yeksan ise, sevme seni sevmeyeni Mısır''a sultan ise.'
Seni seven kimse, kim olursa olsun, isterse çok değersiz biri, onu sev. Seni sevmeyen kimseyi de, isterse sultan olsun, sevme.
Cahile söz anlatmak, deveye hendek atlatmaktan güçtür.
Evreni, dünyayı, hayatı tanıtacak kısa bilgileri bile öğrenememiş bir kimseyle konuşmak, anlaşmak güçtür. “Ben diyorum bayram haftası, sen diyorsun mangal tahtası” sözü, “kazı koz anlamak”, “elifi görse mertek sanmak” deyimleri bilgisiz, okumamış kimselerle anlaşmanın zorluğunu anlatır. Cahil insanın dünyası dardır, sınırlıdır. Görgüsü kıttır. İnanışları boş inançlara dayanır. Bilimsel düşünemez. Böylesi kimselerle anlaşmak güçtür.
Azı bilmeyen çoğu hiç bilmez.
Aza önem vermeyen, çoğu elde edemez. / “Biri bilmeyen bini hiç bilmez” atasözüyle eşanlamlıdır.
Eşeği sahibinin dediği yere bağla da varsın kurt yesin.
Emaneti, sahibinin istediği biçimde koru, sorumluluk ona aittir.

Pages