Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Baba ekmeği zindan ekmeği, koca ekmeği meydan ekmeği.
Kadın, baba evinde rahat edemez, kocasıyla birlikteyken kendini çok özgür görür.
Zurnada peşrev olmaz ne çıkarsa bahtına.
Bir iş genellikle belli ölçüler içinde belli kurallarla; kimi işler de bilinen kuralların dışında, insanı yadırgatan, alışılmamış bir yolla yapılır ve alınacak sonuç tesadüfe bırakılır. İşte bu söz, sonucun ne olacağı bilinmeyen şeyler için söylenir.
Kör kuşun yuvasını Allah yapar.
Bak: “Garip kuşun yuvasını Allah yapar.”
Gönülden gönüle yol vardır.
Kimi insanlar arasında birbirinden habersiz bir sevgi bağının bulunduğunu anlatır. / “Kalp kalbe karşıdır”, “Kalpten kalbe yol vardır” ata- sözleriyle eşanlamlıdır.
“Tut atalar sözün kalbi selim ol Gönülden gönüle yol var demişler.” (Levni)
Ay ışığında ceviz silkilmez.
Her şey yerinde ve zamanında yapılmalıdır.
Körler memleketinde şaşılar padişah (baş) olur.
Bir toplum kendi seviyesine uygun baş seçer.
Akılsız başın zahmetini ayak çeker.
Akılsızca yapılan iş, çok zaman olumsuz sonuç verir. İşi yapan kişinin akılsızca davranışı yalnız kendine değil, yakın çevresine, giderek bütün topluma zararlı olabilir.
Aman diyene kılıç kalkmaz.
Karşısındakinin gücünü kabul edip mücadeleden vazgeçenlere, teslim olanlara sert davranmamayı; bir de kusurlarını anlayan, bundan böyle aynı kusurları işleme- meye gayret edeceğini söyleyenlere karşı iyi davranmanın gereğini anlatır. “Eğilen baş kesilmez” atasözüyle eşanlamlıdır.
Her yerde okka (okka her yerde) dört yüz dirhem.
Bir doğrunun, bir gerçeğin yer ve zaman ne olursa olsun değişmeyeceğini anlatır.
Yürük ata kamçı olmaz.
İşini en uygun biçimde yapan kimseye karışılmaz.

Pages