Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

İnsan kıymetini insan bilir.
“Değerbilirlik”, insanın iyi vasıflarından biridir. Değerli bir insanın değerlerini bilip ona gerekli ilgi ve saygıyı göstermek insanca bir davranıştır.
Alışmadık götte don durmaz.
Bilinmeyen, önceden yaşanmamış bir şey kolay kavranmaz.
Kasap, yağı bol olunca gerisini yağlar.
Bak: “Abdalın yağı olunca gâh borusuna çalar, gâh gerisine”, “Çobanın yağı olunca çarığına sürer”.
Bezirgan züğürtleyince geçmiş defterleri yoklar (karıştırır).
Bak: “Müflis bezirgân eski defterleri karıştırır”.
Emanete hıyanet olmaz.
Geçici bir süre için bakılmak yada korunmak üzere birine teslim edilen bir şeye zarar vermenin bağışlanmaz davranış olduğunu anlatır.
“Emanete hıyanetin yok ise Ne gezer kalbinde gam ile tasa.” (Bir Destandan)
Dünya malı dünyada kalır.
Paraya, mala mülke fazla önem vermemenin gereğini anlatır.
“Zevkin aldanma, tapma dünyaya Dünya malı burda kalsa gerektir.” (Genç Abdal) / “Sultan Süleymana kalmayan dünya Bu dağlar yerinden ayrılır bir gün.” (Karacaoğlan)
Kötü komşu adamı hacet sahibi eder.
Yardımlaşma alışkanlığında olmayan kimseler, çevresindekileri kendi başının çaresine bakmaya zorlarlar.
Tilkiye: “tavuk kebabı yer misin?” demişler; “adamın güleceğini getiriyorsun” demiş.
Bir şeyi çok isteyen birine, “ister misin?” diye sormak gereksizdir.
Ne oldum dememeli, ne olacağım demeli
Elde edilen başarı insanı şımartmamalıdır. Çünkü başarının devam edip etmeyeceği bilinemez.
“Yanşak ozan gibi olma çal çene Noldum deme, nolacağım desene.” (Mevci)
Alçak uçan yüce konar, yüce uçan alçak konar.
Alçak gönüllü olanlar toplumca sevilir, kendini herkesten üstün görenler ise sevilmezler.
“Alçak gönüllü ol kibr etme yâhû Alçak uçan yüce konar demişler.” (Yesârî)

Pages