Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Eşeğe (katma) cilve yap demişler, çifte (tekme) atmış.
/ Kimi insanlar, şaka yapmayı, sevgisini göstermeyi bilmezler, ya gülünç duruma düşerler yada karşısındakini kırarlar. İnceliklerine dikkat etmek gerekir.
Denize düşen yılana sarılır.
Düşülen güç durumdan kurtulmak için her çareye başvurmanın olağan olduğu anlatılır.
“Sarılır denize düşen yılana.” (Hav ay i) / “Derdini söylemeyen hastaya timar olmaz.” (Sâbit)
İnsan ayaktan, at tırnaktan kapar.
Hastalıkların daha çok, insanda ayaktan, atta tırnaktan geçtiğini söylüyor. “Ayağını sıcak tut, başını serin” sözüyle yakın anlamlıdır.
Kurtla ortak olan tilkinin hissesi ya tırnaktır ya barsak.
İnsanlıkla ilgisi az olan kimselerle kurulan dostluklar, anlaşmalar büyük zararlarla sonuçlanır.
Her işin başı sağlık.
İnsan, sağlığı yerinde olmadan hiç bir iş yapamaz.
“Halk içinde muteber bir neshe yok devlet gibi Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi.” (Muhibbi) / “Sağlık cümlenin başı Gamlanma gönül gamlanma.” (Karacaoğlan)
Tekkeyi bekleyen çorbayı içer.
Bir amaca ulaşmak için usanmadan çalışmak gerekir. “Sabırla koruk helva olur”, “Sabreden derviş, muradına ermiş”, “Sabreyle işine hayır gelsin başına”, “Sabrın sonu selâmettir” atasözleriyle eşanlamlıdır.
“İlin mesnetirıde olmasın gözün Tekkeyi bekleyen içer çorbayı.” (Naili)
Can çıkmayınca huy çıkmaz.
İnsan, davranışlarıyla, alışkanlıklarıyla, duygu ve düşüncesiyle bir kişiliğe sahiptir. Bu hali ölümüne dek sürer.
“Tutar elbet yine eski suyunu Çıksa da canı değişmez huyunu.” (Siimbülzâde Vehbi)
Bin nasihattan bir musibet yeğdir.
Bir insana en iyi dersi başına gelen felâket verir.
Kefenin cebi yok.
Şu ölümlü dünyada çok para kazanıp da harcamamanın ne anlamı vardır?
Âşığın gözü kördür.
Seven insan, sevdiğinde fazla üstünlük aramaz.

Pages