Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Zengin kesesini döver, züğürt dizini.
Zengin sıkıntılarını parayla gidermeye çalışır. Yoksul da üzüntüyle sağlığım yitirir.
Eşeği süren osuruğuna katlanır.
Bir işten iyi bir sonuç almak isteniyorsa, o işin kötü yanlarına katlanmalıdır.
Karın, kardeşten yakın (Kardeşten karın yakın).
Evlilikte kadın, erkeği için kardeşten daha yakındır, hayatı ikisi paylaşmaktadır çünkü.
Ayıpsız yâr arayan (dost isteyen), yârsız (dostsuz) kalır.
Kusursuz insan olmaz. Ayrıca “kusur” dediğimiz şey bir insanın özelliği olabilir. Öyle kabul etmek (olduğu gibi) gerekir.
Tatlı tatlı yemenin acı acı geğirmesi olur.
Düşünülmeden yapılan işlerden sonunda büyük üzüntü doğar.
Sen işten korkma, iş senden korksun.
Bir işe bilimsel verilerle başlandığında kötü sonuç almak söz konusu değildir.
At binenin (iş bilenin), kılıç kuşananın.
Bir şeye sahip olma hakkı, ancak o şeyi en iyi hak edenindir, anlamında söylenir.
“At binenin, kılıç kuşananındır / Budur resm-i cihan, hükm-ü zamane.” (Mengûşî)
İşin yoksa şahit ol, paran çoksa kefil ol.
İnsanlara yardım etmenin çok kez zarar verdiğini anlatır.
Rençber kırk yılda, tüccar kırk günde.
Emekçinin, emeğinin karşılığını alamadığı oysa aracıların kısa zamanda çok kazandıkları anlatılır.
Testiyi kıran da bir, getiren de (suyu getiren de).
Yapılan iyiliğin, bir işe kendini adarcasına yapılan çalışmanın karşılıksız; yapılan kötülüğün, bir iş yaparken kaytarmanın çok kez cezasız kaldığını anlatan bir sözdür.
“Bu dünya böyledir ezelden ekser Destiyi kıran da mükâfat bekler.” (Şikâri) / “Mukaddem su getirmek desti kırmak bir idi amma Aceptir mazhar-ı rüçhan olur desti kıran şimdi.” (Ziya Paşa)

Pages