Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Kel ilâç bilse, kendi başına sürer (kelin ilâcı olsa başına sürer).
/ Kendisine faydası olmayan birinin, başkasına bir yaran olmaz.
“Kelin emi olsa başına sürer Kimseden kimseye bir medar olmaz.” (Bedri)
Isıramadığın eli öp başına koy.
Birtakım olumsuz güçlerle mücadeleyi, eşit güce erişinceye kadar ertelemek gerektiğini anlatır.
Mezar taşı ile övünülmez.
Kimi insanlar, önceden yaşamış ünlü ya da önemli yakınlarıyla övünürler. Oysa bu kişilerin başarılarında bir payları yoktur. İnsanın, ancak kendi başarısıyla övünmeye hakkı
Köşe taşı köşeye yakışır.
Toplumda herkesin bir yeri vardır. Bir mimarın sağlık memurluğu, bir mühendisin çöpçülük yapması doğru değildir.
“Köşe taşı yine köşeye konur. / Su aktığı yere ulur revane.” (Mengûşi)
Mahkeme kadıya mülk değildir (olmaz).
Kimi insanların bir makama geçtiklerinde, bir daha ayrılmayacakmış gibi, kendilerini çok yükseklerde görmeleri ve buyruğundakilere eziyet etmeleri halinde söylenir.
Gözü tanede olan kuşun ayağı tuzaktan kurtulmaz.
Başkasının malına göz koyan kimse bir gün bu tavrından büyük zarar görür.
Kaçan balık büyük olur.
Ortadan kaybolan bir şeyin öneminin aşırı derecede arttığını anlatır. / “Kel ölür sırma saçlı olur, kör ölür badem gözlü olur” atasözüyle eşanlamlıdır.
“Kör ölse badem gözlüydü derler Dilsiz ölse şirin sözlüydü derler / Balık kaçsa kırk yüz gözlüydü derler Serçe uçsa ya toy yahut kaz olur.” (Mesti)
Ay ışığında ceviz silkilmez.
Her şey yerinde ve zamanında yapılmalıdır.
Büyük başın derdi büyük olur.
Büyük ve sorumlu iş çevirenlerin tasalarının da ona göre büyük olduğunu anlatır.
“Büyük başın elbet büyük derdi var Büyük dağın büyük olur dumanı.” (Salburcuoğlu) / “İhtiyar amcanı dinler misin oğlum Nevruz Ne büyük söyle, ne çok söyle, yiğit işde gerek.” (Mehmet Akif Er soy)
Herkes sakız çiğner, ama Çingene kızı tadım çıkarır.
Bir iş şöyle böyle yürür, ama en iyisini uzmanı yürütür.

Pages