Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Mühür kimde ise Süleyman odur.
Yönetme yetkisi kimdeyse, kuvvet ondadır.
Keçinin uyuzu, çeşmenin (pınarın) gözünden içer suyunu.
Değersiz kimseler, kendilerini çok değerli görürler.
Kendi düşen ağlamaz.
Kendi zararına hareket eden birinin durumundan yakınmaya hakkı yoktur.
“Bilirsin kendisi düşen ağlamaz Ayıplamaz kendi düşüp kalkana.” (Mengûşi)
Avrat malı, kapı mandalı.
Erkeğin, karısının parasıyla, malıyla yaşamamasının gereğini anlatır.
Körler memleketinde şaşılar padişah (baş) olur.
Bir toplum kendi seviyesine uygun baş seçer.
Acıkan ne olsa yer, acıyan ne olsa söyler.
Aç kişi, iyi-kötü, faydalı-zararlı demez, her işi yapar. Canı yanan kişi, sözlerinin sonucunu düşünmeden ağzına geleni söyler. / “Aç ne yemez, tok ne demez” atasözüyle eşanlamlıdır.
Akıl olmayınca başta, ne kuruda biter ne yaşta.
Akılsız insan, hangi koşullar içinde olursa olsun başarı sağlayamaz.
İnsan ikrarından, hayvan yularından tutulur.
Bak: Hayvan yularından, insan (ikrarından) sözünden tutulur.
Boynuz kulaktan sonra çıkar ama kulağı geçer.
İnsanlar türlü yeteneklere sahiptir. Kimileri kısa zamanda gelişir, bir konuda başarı göstermiş kişilerden daha başarılı sonuçlar elde edebilirler.
“Kulağı geçti boynuz kan alır şimdi ahaliden Kızıl Sultan gidip zulmü Acem Şahından öğrensin.” (Eşref)
Acı söz er belini büker.
Acı söz, herkesi etkiler.
“Nâmerdin zehirden acıdır dili Acı söz er belin büker demişler.” (Yesari)

Pages