Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Akıl olmayınca ne yapsın sakal. “Yaşı at pazarında sorarlar.”
Bak: “Akıl yaşta değil, baştadır.”
Ekmeden biçilmez.
Emek vermeden hiç bir sonuç alınamaz.
“Dikmeden ağaç, dilersin yemişi Ekmeyecek ne biçersin ey kişi.” (Miftah)
Borca (veresiye) içen iki kez sarhoş olur.
Borçlu olmanın insanı nasıl rahatsız edebileceğini anlatır.
Eşeği süren osuruğuna katlanır.
Bir işten iyi bir sonuç almak isteniyorsa, o işin kötü yanlarına katlanmalıdır.
Çobansız koyunu kurt kapar.
Toplumların tarihinde önderlerin önemli yeri vardır. İlkel topluluklarda olduğu kadar, gelişmiş toplumlarda da bir öndere ihtiyaç duyulmaktadır. Akıllı önderler, halkının ilerlemesinde önemli katkılarda bulunmuşlardır. Akılsız önderler de milyonlarca insanın yok olmasına sebep olmuşlardır.
“Çobansız bir sürü tizcek dağılır, / Baş giderse ayak pûyidar olmaz.” (Bedri)
Her işin başı sağlık.
İnsan, sağlığı yerinde olmadan hiç bir iş yapamaz.
“Halk içinde muteber bir neshe yok devlet gibi Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi.” (Muhibbi) / “Sağlık cümlenin başı Gamlanma gönül gamlanma.” (Karacaoğlan)
Her güzelin bir kusuru (huyu) vardır.
Kusursuz bir insanın olamayacağını, kusursuz gibi görünenlerin de aslında kusurlarının olabileceğini anlatır.
El ipiyle kuyuya inilmez.
Yalancıya, iyi bilinmeyen kimseye güvenmemelidir.
“Nazar ederler seni Yalnız gitme suya / İnme a yârim inme El ipiyle kuyuya.” (Halk Türküsü)
Sabır acıdır, (acı ise de) meyvesi tatildir.
Sabır zordur, herkes sabredemez; ama sabretmesini başaran kimse, iyi- sonuçlara ulaşır.
Ölüm gelmiş bu cane, baş ağrısı bahane.
Bak: “Ecel geldi cihana, baş ağnsı bahane.”

Pages