Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Nefesin elverirse (güvenirsen) borazancı başı ol.
Yapabileceğin işe giriş, anlamında söylenir.
Rüzgâr esmeyince yaprak oynamaz.
Her şeyin, her olayın bir nedeni vardır. / “Ateş olmayan yerde duman tütmez” atasözüyle eşanlamlıdır.
Senden devletli ile ortak olma.
İnsanlar arasındaki ilişkilerin eşit koşullar (şartlar) içinde olmasını isteyen bir sözdür.
Teşbihte hata olmaz.
Bir benzetmede “hata yapılmamalıdır” anlamındadır. Ama halk arasında daha çok, yapılan benzetmeden alınılmamasını dilemek için söylenir.
Altın ateşte, insan mihnette belli olur.
Ateş, altının gerçek altın olup olmadığını, mihnet (sıkıntı) de insanı ölçen birer araçtırlar. Sıkıntıya düşen bir kimse, erdemlerini yitirmeden, sıkıntısına olumlu yoldan çözüm aramalıdır.
Bir göz ağlarken öbür göz gülmez.
Bir aile içinde birinin derdi, öbürlerini de üzer. Bir toplum için de aynı şey düşünülebilir. Toplumun bir kesimi büyük sıkıntılar içindeyken bir başka kesimi duygusuz kalmamalıdır.
Utanma pazar, dostluğu bozar.
Dostlar arasında yapılan alışverişte açık konuşulup iş sağlam tutulmazsa dostluk bozulabilir.
Nereye gitsen okka dört yüz dirhem.
Bak: “Her yerde okka (okka her yerde) dört yüz dirhem.”
Ayıpsız yâr arayan (dost isteyen), yârsız (dostsuz) kalır.
Kusursuz insan olmaz. Ayrıca “kusur” dediğimiz şey bir insanın özelliği olabilir. Öyle kabul etmek (olduğu gibi) gerekir.
An beni bir kozla, o da çürük çıksın.
Toplum hayatında kişisel ilişkiler çok önemlidir. İnsanlar aranmak, anılmak ve ilgi isterler. Başkalarından beklenilen davranışları başkalarına göstermek bir insanlık görevidir.

Pages