Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

At yiğidin yoldaşıdır.
At, sevimli, binildiğinde zevk verici, hele rafhan yürüyüşlü, koşturulduğunda çok keyifli anlar geçirtir ayrıca. Kimisinin de gerçekten anlayışlı, dost canlısı olduğu bilinmektedir.
Alacağım olsun da alakargada olsun.
Alacaklı olmak daha iyidir. Nasıl olsa bir gün alınır.
İnsan ayaktan, at tırnaktan kapar.
Hastalıkların daha çok, insanda ayaktan, atta tırnaktan geçtiğini söylüyor. “Ayağını sıcak tut, başını serin” sözüyle yakın anlamlıdır.
Cahile söz anlatmak, deveye hendek atlatmaktan güçtür.
Evreni, dünyayı, hayatı tanıtacak kısa bilgileri bile öğrenememiş bir kimseyle konuşmak, anlaşmak güçtür. “Ben diyorum bayram haftası, sen diyorsun mangal tahtası” sözü, “kazı koz anlamak”, “elifi görse mertek sanmak” deyimleri bilgisiz, okumamış kimselerle anlaşmanın zorluğunu anlatır. Cahil insanın dünyası dardır, sınırlıdır. Görgüsü kıttır. İnanışları boş inançlara dayanır. Bilimsel düşünemez. Böylesi kimselerle anlaşmak güçtür.
Beş parmağın hangisini kessen acımaz.
Evlâtlar arasında fark gözetilmez.
Allah verince kimin oğlu, kimin kızı demez.
Yoskullar da zengin olabilir, yeter ki kurallarını bilsin.
Kurda “neden boynun (ensen) kalın?” demişler, “işimi kendim görürüm de ondan” demiş.
Bir işi, kendi elinden geldiği, zaman ve imkânı olduğu halde başkalarına yaptırmak kınanacak bir davranıştır. İşini kendi yapanlar ise iş sevgisini kazanmış, övülmeye değer kimselerdir.
“Her işini gözün göre kendin gör İl eliyle tutmak olur yılanı.” (Salburcuoğlu)
Her sakaldan bir tel çekseler, köseye sakal olur.
Birilerine yapılacak yardımda, yapılan toplu çalışmalarda küçük ödemeler büyük işler görür.
Gelen gideni aratır.
Kimi zaman, kötü bir yöneticinin yerine gelenin daha kötü işler yaptığında söylenir. / “Gelen gidene rahmet okutur” atasözüyle eşanlamlıdır.
El ağzına bakan karışım tez boşar.
Onun bunun sözüne giden kişi, yanlış kararlar alır.
'“İl sözüyle iş görürsen sana vay İle uyarı eşin boşar demişler.” (Havayi) / “El atma binen pek çabuk iner Tez eskir iğreti kaftan demişler.” (Mir''ati)'

Pages