Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

El için yanma nare, yak çubuğunu keyfini ara.
Başkaları için hayatını tehlikeye atmamayı öğütleyen bir sözdür.
“Meşhur bir kelamdır sen kazan sen ye El için yok yere ateşe yanma.” (Huzuri) / “El için ağlayan gözünden olur Kızını döğmeyen dizinden olur.” (Mir ati)
Dostluk kanı günde belli olur.
Gerçek dostların üzüntülü günlerde insanı yalnız bırakmamasını, ona yardımcı olmasını anlatır.
Korkunun ecele faydası yoktur.
Ölüm doğaldır. Bunu böyle bilerek günleri ölüm korkusuyla geçirmemek gerekir.
“Korkunun faydası yoktur ecele Ecel bir gün camın sunar demişler.” (Figani)
Meramın elinden bir şey kurtulmaz (ne kurtulur).
Kesin karar, azimli çalışma kişiyi başarıya götürebilir.
Korkulu rüya (düş) görmektense uyanık yatmak hayırlıdır.
Bir işi korkuyla yapmaktansa, yapmamak daha iyidir.
Zenginin malı züğürdün çenesini yorar.
Zengin malının, parasının hesabını yapmanın, böyle bir iş için boşuna zaman öldürmenin gereksizliğini anlatır.
Huylu huyundan vazgeçmez.
Alışkanlıklardan kolay kolay sıyrılınmaz; önemli olan, kötü alışkanlıklar edinmemelidir. / “Can çıkmadan huy çıkmaz”, “Huy canın altındadır” atasözleriyle eşanlamlıdır.
Cemaat ne kadar çok olsa imam gene bildiğini okur.
Bak: “Cami ne kadar büyük olsa, imam gene bildiğini okur.”
Önce düşün, sonra söyle.
Düşünmeden söylenen sözler çok kez yerini bulmaz; düşünmeden yapılan işlerin olumsuz olduğu gibi. Düşünerek söylenen sözler, boş sözler değildir.
Yavuz hırsız ev sahibini bastırır.
Kimi insanlar, bir yandan toplumun benimsediği ahlâk dışı davranışlarda bulunurlar, bir yandan da kendilerini kınayan ve engel olmak isteyenleri sindirir, küstahlığını devam ettirirler. / “Hem suçlu, hem güçlü”, “Hem kel hem fodul” deyimleri aynı anlamı verirler.
“Dürüst olmaz kişinin işi bî-yar / Yalınız taş olur mu hiç divar.” (Güvahi)

Pages