Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Karaya sabun, deliye öğüt neylesin.
Aslında kötü olan şey, zorlamayla durum değiştirmez.
Çok naz âşık usandırır.
Ölçülü olmayı, yapmacılıktan sakınmayı, içten gelindiği gibi davranmanın gereğini anlatır.
Tekkeyi bekleyen çorbayı içer.
Bir amaca ulaşmak için usanmadan çalışmak gerekir. “Sabırla koruk helva olur”, “Sabreden derviş, muradına ermiş”, “Sabreyle işine hayır gelsin başına”, “Sabrın sonu selâmettir” atasözleriyle eşanlamlıdır.
“İlin mesnetirıde olmasın gözün Tekkeyi bekleyen içer çorbayı.” (Naili)
Aza kanaat etmeyen çoğu hiç bulamaz.
“Büyük” olan, “çok” olan şeylerin “az”lardan meydana geldiğini unutmamak gerekir. Azı küçümseyenin çoğu elde etmesi kolay değildir. “Aza demişler nereye, çoğun / yanına demiş” sözü, varlıklı kimselerin, küçük kazançları küçümsemediğini anlatır.
“Herşeyirı çokluğu azından olur Aza kanaat et her an demişler.” (Mir’ati)
Akan su yosun tutmaz.
Bak: “İşleyen demir pas tutmaz.”
Gören gözün hakkı vardır.
Görülüp de imrenilecek küçük şeylerden görene pay ayırmak anlamında söylenir.
Değme (dokunma) sarhoşa, yıkılana kadar gitsin.
Yanlışını, uyarılara aldırmadan sürdüren kişiye dokunmayın, bir gün cezasını çeker.
İnsanın alacası içinde, hayvanın alacası dışında.
İnsanın nasıl bir huyda olduğu ilk anda bilinmez.
“Görüldüğün gibi asla değilsin ey insan Senin dışında değildir içindedir alacan.” (Halil Nihad Boztepe)
Av köpeği avdan kalmaz.
Emek harcamadan bedava geçinen kimse hayatını hep böyle kazanmak ister.
Eğilen baş kesilmez.
Aman dileyen, suçunu kabul edip teslim olana karşı iyi davranmanın gereğini anlatır. / “Aman diyene kılıç kalkmaz” atasözüyle eşanlamlıdır.

Pages