Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Sevda (sevgi) geçer yalan olur, sonra sokar yılan olur.
Sevgi, karşılıklı anlayış ve fedakârlığın yok olmasıyla ortadan kalkar. Kimi zaman, sevginin ortadan kalkması, düşmanca duygular yaratır.
Her ağaçtan kaşık olmaz.
Bak: “Her ağacın meyvesi olmaz.”
İtle yatan bitle kalkar.
Bak: “Körle yatan şaşı kalkar”.
Gözü tanede olan kuşun ayağı tuzaktan kurtulmaz.
Başkasının malına göz koyan kimse bir gün bu tavrından büyük zarar görür.
El için yanma nare, yak çubuğunu keyfini ara.
Başkaları için hayatını tehlikeye atmamayı öğütleyen bir sözdür.
“Meşhur bir kelamdır sen kazan sen ye El için yok yere ateşe yanma.” (Huzuri) / “El için ağlayan gözünden olur Kızını döğmeyen dizinden olur.” (Mir ati)
Az tamah çok ziyan getirir.
Bir şeyin en iyisine, en güzeline ulaşmayı herkes ister, ama yoluyla. Bir merdivenden çıkarken önce birinci, sonra ikinci basamağa basmak gerekir. Sonuncu basamağa basmak isteyen, kuşkusuz düşecektir.
“Az tama’ çok ziyan getirir her an Kanaattir nefse yular aemişler.” (Mevci)
Ak akçe kara gün içindir.
İnsanlığın önemli sorunlarından biri “geleceğine güven”dir. Bu sorunu, toplumca çözülemeyen yerlerde kişiler çözmeye uğraşmaktadır. Zamanında para kazanma olanağını bulanlar, kara günlerinde (hastalık, yaşlılık gibi) sıkıntı çekmezler.
“Dürüst hare et nitekim düğün içün Ki ak akçe olur kare gün içün.” (Güvâht)
Her ziyan bir öğüttür.
Her zarar, her kayıp, her yanlış adım; insanın daha ölçülü, daha akıllı, daha dikkatli olmasını sağlar.
Kel ilâç bilse, kendi başına sürer (kelin ilâcı olsa başına sürer).
/ Kendisine faydası olmayan birinin, başkasına bir yaran olmaz.
“Kelin emi olsa başına sürer Kimseden kimseye bir medar olmaz.” (Bedri)
Domuzun kuyruğunu kes yine domuz.
Kötü insan kökten değişmedikçe kötülüğünü sürdürür.

Pages