Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Tatsız aşa tuz neylesin, akılsız başa söz neylesin.
İşe yaramayan şeyin işe yaraması için uğraşmak gereksizdir.
Acıkmış kudurmuştan beterdir.
Aç insanın her şeyi yapabileceğini-anlatır.
Adam ikrarından, hayvan yularından çekilir.
İnsan sözüyle bağlanır, hayvan yularıyla.
“Tutulur kim meseldür ululardan, / Nefısden âdem-ü hayvan yularından.”
Var evi kerem evi, yok evi verem evi.
Varlıklı kimse rahat harcar. Yoksul ise harcayamaz.
Köprüyü geçinceye kadar ayıya dayı derler.
Kimi insanlar, işlerinin hatırı için iş yaptırdıkları kimseye gereğinden çok gönül okşayıcı davranışlarda bulunurlar.
Domuzdan toklu doğmaz.
Kötü insanın iyi çocuğu olmaz genellikle.
Kurda “neden boynun (ensen) kalın?” demişler, “işimi kendim görürüm de ondan” demiş.
Bir işi, kendi elinden geldiği, zaman ve imkânı olduğu halde başkalarına yaptırmak kınanacak bir davranıştır. İşini kendi yapanlar ise iş sevgisini kazanmış, övülmeye değer kimselerdir.
“Her işini gözün göre kendin gör İl eliyle tutmak olur yılanı.” (Salburcuoğlu)
Davul, dengi dengine diye çalar.
Dostlukta, arkadaşlıkta, evlilikte kişiler her bakımdan denk olmalılar, anlaşabilmeliler. Yoksa ilişki uzun sürmez, bozulur.
iki cambaz bir ipte oynamaz.
İki açıkgöz ve kurnaz kişinin bir arada çalışamayacağını anlatır.
“Yırtıcı kuşların ulur ömrü az Bir tek ipte iki cambaz oynamaz.” (Leımi) / “iki cambaz bir ipte oynamaz Bir ipte bir sürü cambaz Hilebaz, madrabaz, kumarbaz.” (Orhan Murat Arıburnu)
Bal ile kaymak yenir ama, her keseye göre değil.
Herkes iyi yaşamak ister, ama parası olan iyi yaşıyor.

Pages