Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Allah çam isteyene çam, mum isteyene mum verir.
Bak: Allah balmumu yakana balmumu, yağmumu yakana yağmumu verir.
Başa gelmeyince bilinmez.
Bir şeyi yaşamadıkça pek anlaşılmaz.
Giden gelse dedem gelirdi.
Elden çıkan bir daha geri dönmez, nasıl ki ölenin dinlemeyeceği gibi.
Çıngıraklı deve kaybolmaz.
Değeri olan bir şeyin, bir kimsenin değeri bir gün anlaşılır.
İnsan kendini beğenmezse çatlar (ölür).
İnsanların genellikle kendilerini beğendiklerini anlatır. “Herkes aklını mezata vermiş, yine kendi aklını beğenmiş” atasözüyle eşanlamlıdır.
Eski düşman dost olmaz.
Düşmanlığın kolay kolay geçmeyeceği anlatılır.
“Dost uyur, su uyur, düşman uyumaz, / Bilirsin, dost olmaz eski düşmanın.” (Mengûşi)
Sarımsağı gelin etmişler, kırk gün kokusu çıkmamış.
İnsanlar kısa zamanda anlaşılmaz. Bir kimse hakkında hemen bir yargıya varmak kişiyi, yanıltabilir. Bir de kusurlarını iyi saklayan biri, insanı daha çok yanıltabilir. Beklemek gerek. / “Kötü bir şey ne denli gizlenirse gizlensin bir gün açığa çıkar.”
Emanete hıyanet olmaz.
Geçici bir süre için bakılmak yada korunmak üzere birine teslim edilen bir şeye zarar vermenin bağışlanmaz davranış olduğunu anlatır.
“Emanete hıyanetin yok ise Ne gezer kalbinde gam ile tasa.” (Bir Destandan)
Aşk ağlatır, dert söyletir.
Bir sorunu (meselesi), bir derdi olan kimse rahat bir insan değildir. Düşünür, danışır, üzülür, konuşur... Ta ki, sorunu çözüm bulana, derdi yok olana dek...
“Aşk ağlatır, dert söyletir insanı Öz ağlarsa göz de ağlar demişler.” (Figanî) / “Alım şaşırttın beni Aşka düşürttün beni Aşk adamı ağlatır, / Dert adamı söyletir.” (Halk Türküsü)
Ayıpsız yâr arayan (dost isteyen), yârsız (dostsuz) kalır.
Kusursuz insan olmaz. Ayrıca “kusur” dediğimiz şey bir insanın özelliği olabilir. Öyle kabul etmek (olduğu gibi) gerekir.

Pages