Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Sağ elin verdiğini sol elin görmesin.
Kimi konulan değil herkese, en yakınına bile açmamalıdır. / “Bir elin verdiğini bir elin duymasın” atasözüyle eşanlamlıdır.
Aza kanaat etmeyen çoğu hiç bulamaz.
“Büyük” olan, “çok” olan şeylerin “az”lardan meydana geldiğini unutmamak gerekir. Azı küçümseyenin çoğu elde etmesi kolay değildir. “Aza demişler nereye, çoğun / yanına demiş” sözü, varlıklı kimselerin, küçük kazançları küçümsemediğini anlatır.
“Herşeyirı çokluğu azından olur Aza kanaat et her an demişler.” (Mir’ati)
Ödünç güle güle gider, ağlaya ağlaya gelir.
Ödünç almanın iyi bir yol olmadığını anlatır.
Emeksiz (emek olmadan) yemek olmaz.
Emek, insanın beden yada kafa gücüdür. Dünyada varolan her şey bunların ürünüdür. Emek harcamadan elde edilen ürün, hakedilmeden, başkasını sömürerek sağlanmış olur. En doğal ürün, emek karşılığı olanıdır! , Emek, en yüce değerdir.
“Yemek istersen bu yolda ekmek Emeksiz kimseye verilmez yemek.” (Yesari)
Gül dikensiz olmaz.
Her sevilen şeyin bazı pürüzlü, sevgiye engel olan yanları vardır.
“Bir âşık-ı zarın bin ağyari var / Olur mu gülşende gül dikensiz yar.” (Emrah) / “Gönül ağyar için incinme yare Gönül olmaz bağ-ı âlemde dikensiz.” (Neyli) / “Gül dikensiz bitmez imiş Bülbül gülsüz ötmez imiş İşe güce yetmez imiş Eli yardan ayrılanın.” (Karacaoğlan)
Ava gelmez kuş olmaz, başa gelmez iş olmaz.
Yolunu bildikten sonra başarılamayacak iş yoktur. İnsan beklemediği, düşünmediği bir olaya da katılabilir.
Kaymağı seven mandayı yarımda taşır.
Bak: “Pilav yiyen kaşığını yanında (belinde) taşır.”
Göğe direk, denize kapak olmaz.
Olmayacak şeylerle uğraşmamalıdır.
Kürkü orak vaktinde, orağı kürk vaktinde.
Her şeyin bir ucuz zamanı vardır. Örneğin kürkü yazın, orağı ekin mevsimi olmayan kışın almalıdır.
Söz var iş bitirir, söz var baş yitirir.
Sözün önemi büyüktür. Ölçülü, yumuşak sözler olumsuz kararlan olumlu yapabilir. Ölçüsüz, sert sözlerse, kişiyi ölüme dek götürebilir.

Pages