Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Kaçanı kovmazlar (kovalamazlar), yıkılanı vurmazlar.
Kaçanı kovalamak, yıkılıp düşeni ezmek yiğitliğe sığmaz.
Rüzgâr eken fırtına biçer.
Kötü bir iş yapan kimsenin daha kötü sonuçlarla karşılabileceğini anlatır.
Acıkan doymam, susayan kanmam sanır.
Sıkıntı çeken kimse sıkıntısından kurtulduğuna bir türlü inanamaz.
Ne doğrarsan aşına, o çıkar kaşığına.
Bak: “Çanağa ne doğrarsan kaşığında o çıkar.”
Paran varsa cümle âlem kulun, paran yoksa tımarhane yolun.
Paranın insanı kullaştırdığını, insanlıktan uzaklaştırdığını anlatır.
“Sevenin çok olur, malın çok ise Züğürt isen seni deli ederler.” (Karacaoğlan)
Dibi görünmeyen sudan geçme.
Bilmediğin bir işi yapma.
Boynuz kulaktan sonra çıkar ama kulağı geçer.
İnsanlar türlü yeteneklere sahiptir. Kimileri kısa zamanda gelişir, bir konuda başarı göstermiş kişilerden daha başarılı sonuçlar elde edebilirler.
“Kulağı geçti boynuz kan alır şimdi ahaliden Kızıl Sultan gidip zulmü Acem Şahından öğrensin.” (Eşref)
Karga yavrusuna bakmış, “benim pak evlâdım” demiş.
Anne ve babaların, yavrularını olduğundan daha güzel gördüğünü anlatır. / “Kirpi, benim yavrumdan yumuşak yavru var mı, dermiş”, “Kuzguna yavrusu güzel görünür” atasözleriyle eşanlamlıdır.
İyi insan sözünün üstüne gelir.
Kendisinden söz edilen kimse, konuşmanın üstüne geldiğinde söylenir.
Allah çam isteyene çam, mum isteyene mum verir.
Bak: Allah balmumu yakana balmumu, yağmumu yakana yağmumu verir.

Pages