Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

İyilik eden iyilik bulur.
İyilik edene iyilik edilir.
Fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar.
Elinde parası olmayan yada çok az olan yoksul, alışverişte çok az kazanır. Oysa zengin, “para parayı çeker” atasözünde olduğu gibi, elindeki çok para yoluyla çok kazanır.
Huy canın altındadır.
Alışkanlıklardan kurtulmak kolay değildir. Huy insanın davranışlarını ayarlayan bir alışkanlıktır, ölüme dek sürer. / “Huylu huyundan vazgeçmez” atasözüyle eşanlamlıdır.
Mart ayı dert ayı.
Yoksul kimselerin kış ortasında yiyecek ve yakacak sıkıntısı çektiklerini anlatır.
“Şubat hastalıkla geçti Mart ayı dert ayı Kan kusmayı öğretti Anamıza oğlumuza.” (Behçet Necatigil)
Bugünün işini yarına bırakma.
Bugünün insanının boş zamanı yoktur. Her an bir iş yapmak zorundadır. Günlük iş bitmezse ertesi günkü de eklenir ve gide gide altından kalkılmaz olur.
“İt ağzı tutulmaz her sözü duyma Bugünkü işini yarına koyma.” (Mir’ati) / “Bugünkü işini koyma yarma Yar yıkıldığı gün tozar demişler.” (Levni)
Bey ardından çomak çalan çok olur.
Güçlüyle yüz yüze savaşım zordur.
Eskisi olmayanın yenisi olmaz.
Yeni bir şey yaptırınca eskisini elden çıkarmamak gerekir. Çünkü yeni şey devamlı kullanılacağı için kısa zamanda eskir.
Dünya malı dünyada kalır.
Paraya, mala mülke fazla önem vermemenin gereğini anlatır.
“Zevkin aldanma, tapma dünyaya Dünya malı burda kalsa gerektir.” (Genç Abdal) / “Sultan Süleymana kalmayan dünya Bu dağlar yerinden ayrılır bir gün.” (Karacaoğlan)
Hayırlı evlât neylesin malı, hayırsız evlât neylesin malı.
iyi bir evlât, çalışıp kazanabilir; iyi olmayan evlâtsa kazanılmış malı harvurup harman savurur.
Bir kimsenin adı çıkacağına cam çıksın.
Bak: “İnsanın adı çıkmadansa canı çıkması yeğdir.”

Pages