Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Çobansız koyunu kurt kapar.
Toplumların tarihinde önderlerin önemli yeri vardır. İlkel topluluklarda olduğu kadar, gelişmiş toplumlarda da bir öndere ihtiyaç duyulmaktadır. Akıllı önderler, halkının ilerlemesinde önemli katkılarda bulunmuşlardır. Akılsız önderler de milyonlarca insanın yok olmasına sebep olmuşlardır.
“Çobansız bir sürü tizcek dağılır, / Baş giderse ayak pûyidar olmaz.” (Bedri)
Akıllan pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklım almış (beğenmiş).
İnsanlar her an birer davranış içindedirler. Bilerek, severek yaparlar. Genellikle kendi istekleriyle akıllarıyla yaptıkları için akıllarını beğenirler.
Harmanda dirgen yiyen sıpa, yılına kadar acısını unutmaz.
Görevini yapmayan, verilen cezayı unutamaz.
Sağır işitmez (duymaz) uydurur (yakıştırır).
Bir şeyi temelden bilmeyen kimi insanlar, yine de biliyormuş gibi konuşurlar.
'Yanlış hesap Bağdat''tan döner.'
Yapılan bir yanlışlığın, nasıl olsa bir gün meydana çıkarılıp düzeltileceğini anlatır;
Altın eli bıçak kesmez.
Eli iş tutabilen, el becerisi olan kimse, yaptığı işi başarıyla sürdürür.
Okka her yerde dört yüz dirhem.
Bak: Her yerde okka (okka her yerde) dört yüz dirhem.
Bir ağaçtan okluk da çıkar, bokluk da.
Bak: “Bir ağaçta gül de biter diken de.”
Acele ile menzil alınmaz.
Bir iş yaparken acele etmemeli, iyi düşünmelidir.
“İven kişi yol alamaz, / Tiz maksûdin bulamaz. / Yok olmadan var olamaz, / Varlığından geçmek gerek.” (Niyazi-i Mısrî) / “ivme ey dil sabr ile ivmek melâlet gösterir Görelim âyîne-i devrân ne suret gösterir.” (Aşkı)
Nikâhta keramet vardır.
Nikâh işlemi yeni evlilere anlaşmalarında yardımcı olur.

Pages