Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Dağ yürümezse abdal yürür.
Başkasından beklenen bir işin yapılmaması halinde kendi yapmak zorunda kalındığında sitem yollu söylenir.
'Almadan vermek Allah''a mahsus (yaraşır).'
Genellikle her şey karşılıklı olur. Dostluk karşılıklı sevgi ve fedakârlığa dayanır. Sevgi de öyle, mal alışverişi de öyle. Vermeden almak, kişiyi asalaklığa, sömürücülüğe götürür.
Üç göç, bir yangın yerini tutar.
Sık sık taşınmalar evin eşyasının eskimesine neden olur.
Cins cinse çeker.
Canlılarda soyaçekimin olduğunu, yakın akrabalıkta beden ve davranış yakınlığının bulunduğunu anlatır.
“Katranı kaynutsan olur mu \şeker Her şey yine cinsi cinsine çeker.” (Yesari)
Aç bırakma hırsız edersin, çok söyleme arsız (yüzsüz) edersin.
Bak: “Çok söyleme arsız edersin, aç bırakma hırsız edersin.”
Bal tutan parmağım yalar.
Kimi insanların kendilerine teslim edilen bir şeyden yada ilgileri olan bir işten pay umduklarını, pay ayırdıklarını anlatır.
“Bal tutan parmağını yalar demişler.” (Levni)
At sahibine göre eşinir (kişner).
İnsan başkalarının buyruğunda olduğu sürece, serbest düşünemez, serbest davranamaz, kişilik sahibi olamaz.
Kul sıkılmayınca (bunalmadıkça) Hızır yetişmez.
Büyük sıkıntıya düşüp de ne yapacağım şaşıranları yüreklendirmek için söylenen bir sözdür.
Karpuz kabuğunu görmeden denize girme.
Bir işi uygun zamanı gelmeden yapmamalıdır.
Evi ev eden avrat (yurdu şen eden devlet).
Evde kadının yeri pek büyüktür. Bir ölçüde evi şenlendiren de yaşanılmaz yapan da kadındır. Nasıl ki, yurdu insan için yaşanılır yapan yada yaşanılmaz hale getirenin devlet olabileceği gibi.

Pages