Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Testiyi kıran da bir, getiren de (suyu getiren de).
Yapılan iyiliğin, bir işe kendini adarcasına yapılan çalışmanın karşılıksız; yapılan kötülüğün, bir iş yaparken kaytarmanın çok kez cezasız kaldığını anlatan bir sözdür.
“Bu dünya böyledir ezelden ekser Destiyi kıran da mükâfat bekler.” (Şikâri) / “Mukaddem su getirmek desti kırmak bir idi amma Aceptir mazhar-ı rüçhan olur desti kıran şimdi.” (Ziya Paşa)
Bir göz ağlarken öbür göz gülmez.
Bir aile içinde birinin derdi, öbürlerini de üzer. Bir toplum için de aynı şey düşünülebilir. Toplumun bir kesimi büyük sıkıntılar içindeyken bir başka kesimi duygusuz kalmamalıdır.
Meyhaneciden şahit istemişler, mezeciyi göstermiş.
Uygunsuz iş yapan, kendine yakın kimseleri tanık gösterir.
Susayan kanmam sanır.
“Sanmak”, burada bir korkuyu belirtmektedir: açlık korkusu... Bu korku insanı yasa dışı davranışlara götürebilir. İnsanın kafasından “yarınım ne olacak”, “ya aç kalırsam” kaygılarını silmek gerekir.
Yiğidin m ah meydandadır.
Kendine güvenen, korkmayan kimsenin gizlisi olmaz ve malına kimse dokunamaz, anlamında söylenir.
Bahtsızın bağına yağmur yerine ya taş yağar ya dolu.
Talihsiz insanın işleri hep ters gider.
Sona kalan dona kalır.
Bir şeyi zamanında almayan, sonra o şeyin tükendiği, zamanı geçtiği anlaşıldığında büyük üzüntü duyar.
Ah alan onmaz.
Kötülük eden kötülük görür. / “Eden bulur”, “mazlumun ahi, indirir şahı”, “ah yerde kalmaz” atasözleriyle eşanlamlıdır.
Baykuşun kısmeti ayağına gelir.
Hiçbir canlı aç kalmaz, yeter ki istenmesi bilinsin.
At ölür meydan kalır, yiğit ölür şan kalır.
Binlerce yıl önce yapılmış bir anıt, bir eser, söylenmiş bir söz, yapılan her türlü yiğitlik, binlerce yıl sonra bugün görülmektedir, okunmaktadır, söylenmektedir. Tüm insanlığı etkileyen kişiler ölümsüzdür. Yaşamayı güzel kılan biraz da bu kişilerdir.

Pages