Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Hali kalmamak
Çok yorulmak.
Eli yüzü düzgün
Güzelce.
Kısmeti ayağına gelmek
Umulmadık bir zamanda ele bir mal ya da para geçmesi.
İş açmak
Mesele çıkarmak.
Kendini dev aynasında görmek
Kendini olduğundan çok büyük görmek.
Buyurun cenaze namazına
Kurtuluş çaresi kalmayıp, umudun tükendiğini anlatmak ister. (*)
Kurtuluş çaresi kalmayıp, tüm umudun tükendiğini anlatmak için kullanılan bir deyimdir. Dördüncü Murat, tütün içmeyi sıkı sıkıya yasak etmişti. Bu işle şahsen ilgilenir, emirlerinin yerine getirilip getirilmediğini görmek üzere İstanbul sokaklarında kıyafet değiştirerek geceli gündüzlü durmadan dolaşırdı. Bir gece derviş kılığında gezerken, pencerelerinden ışık sızan bir bina görür. Burası kah.veye benzeyen bir yerdir. İçeriye girdiğinde dumandan, kokudan tütün içildiğini anlar. Hiç istifini bozmadan selâm verip oturur. Kahveci, yeni gelene çubuk içip içmeyeceğini sorar. Murat kahve içeceğini söyler. Yeni müşterinin bazı hareketlerinden şüphelenen kahveci korkuyla: “İsmi şerifiniz nedir efendim?” diye sorar. Padişah : “Murat” deyince, kahvecinin eli ayağı titremeye başlar: “Sultanı da var mı efendim?” sorusuna padişahın : “Evet” demesiyle kahveci bir sallanır, iç odadaki tiryakilere bağırarak: “Ağalar!” der, “buyurun cenaze namazına!..” Düşer bayılır.
Yerden yapma
Bodur, cüce, kısa boylu.
Dayak yemek
Dövülmek.
Atıp tutmak
Kötü söylemek.
Beylik söz
Herkesin kullandığı, basmakalıp söz.

Pages