Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Burnunun dibinde
Çok yakında.
Aşağı tükürsen sakal, yukarı tükürsen bıyık. (Aşağı koysan pas olur, yukarı koysan is olur)
İki taraftan biri tutulunca ötekinin zarar göreceği anlamında kullanılır.
Ateşe körükle gitmek
Bir işte kışkırtıcı davranış göstermek.
Beleşe konmak
Bedava elde etmek.
Bıçak kemiğe dayanmak
Artık tahammül edilemeyecek hale gelmek.
Lam elif çevirmek
“Kısaca dolaşmak” anlamında.
Alnını karışlamak
Birine meydan okumak istendiğinde söylenir.
Ölür müsün, öldürür müsün
Pek kızılıp da çaresiz kalındığı zaman söylenir. (*)
Eskiden derebeylerden birinin uşağı hacca gider. Dönerken efendisine bir hediye almak ister. Münasip bir şey bulamaz bir türlü. Sonunda, efendisinin ihtiyar olduğunu, çok yakında öleceğini düşünerek en uygun hediyenin birkaç arşınlık kefen olduğunda karar kılar. Bir paket yaparak hediyeyi sunmak üzere konağa gelir. Konağın kâhyasına beyi görmek istediğini söyler. Kâhya: “Bey şimdi uyuyor, göremezsin!” der. Eski uşak: “Muhakkak görmeliyim” der, “ona hediye getirdim.” Hediye adını duyan kâhya, ne getirdiğini sorduğunda uşak: “îpekliden kumaş aldım ona, kefenlice kumaş- der. Kefen sözüne içerleyen kâhya uşağı içeri almamakta ısrar eder, aralarında bir tartışmadır başlar. Gürültüyü duyan bey, öfkeyle dışarı fırlar, kavganın sebebini sorduğunda, kâhya: “Efendim- der, “eski uşağınız gelmiş, size hediye olarak kefenlik kumaş getirmiş, ölür müsün, öldürür müsün?”
Tırnak göstermek
Gözdağı vermek.
Ettiği ile kalmak
Yapmak istediği kötülükten utanç duymak.

Pages