Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Boynu armut sapına dönmek
Çok zayıflamak.
İstediği gibi at koşturmak
Keyfince davranmak.
Yem borusu
Bir istekte sabırsızlık gösteren birini oyalamak için yapılan hareket. (*)
Osmanlı İmparatorluğu devrinde, Arabistan’a, denizden asker gönderilirken, asker ve hayvan yiyecekleri gelişigüzel verilmiş. Bu yüzden gemide kıtlık başgöstermiş. Bu duruma alışık olan askerler aldırmıyor, ama hayvanlar pek huysuzlanıyorlarmış. Bundan hayli rahatsız olan bir subay, bir kurnazlık düşünmüş : Normal günlerde yem zamanı çalınan yem borusunu çaldırmaya başlamış. Buna alışık olan hayvanlar, yem verileceğini sanarak birden sakinleşmişler. Bir istekte sabırsızlık gösteren birini oyalamak için yapılan hareket ya da söz için “yem borusu” deyimi kullanılır. Kapıların açılıp kapanmasını sağlayan menteşeye “zıvana” denir. ıZvana sözcüğü Türkçeye Farsçadan geçmiştir. Kapı, zıvanadan çıktığı zaman ayakta duramaz, devrilir. Kapının zıvanadan çıktığında ayakta dura- mayışına benzetilerek, bir kimseyi sinirlendirip aşın davranış göstermesine şebep olma halinde “zıvanadan çıkarma” deyimi kullanılır.
Güvendiği dağlara kar yağmak (Güvendiği dal elinde kalmak)
Yarar umduğu kimseden karşılık görmemek.
Tam takır kırmızı (kuru) bakır
Bomboş, içi boşaltılmış yer.
Haymana beygiri gibi dolaşmak
İşsiz güçsüz dolaşmak.
Kör değneğini beller gibi
Hep aynı davranışı gösteren, hiçbir yenilik getirmeyen kimseler için söylenir.
Üçe beşe bakmamak
Bir şey almakta ya da satmakta fazla cimri davranmamak.
El kapısı
Yabancı yer.
Dili pabuç kadar
Saygısızca karşılıkta bulunmak, konuşmak.

Pages