Türkçe Deyimler Sözlüğü'nde ara

Aç at yol almaz, aç it av almaz.
Aç insan hiç bir iş yapamaz. / “Aç ayı oynamaz” atasözüyle eşanlamlıdır.
Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.
Kimi küçük belirtiler, işaretler suç niteliğindeki olayların habercisidirler, anlamındadır.
Kel ilâç bilse, kendi başına sürer (kelin ilâcı olsa başına sürer).
/ Kendisine faydası olmayan birinin, başkasına bir yaran olmaz.
“Kelin emi olsa başına sürer Kimseden kimseye bir medar olmaz.” (Bedri)
Parayı veren düdüğü çalar.
İnsanların parayla ç/ok şey elde ettiklerini; paranın her şey olmadığı halde, her işin başında görüldüğünü, her şeyden üstün tutulduğunu anlatır.
“İşte şu âdemler düdüğü çalar Evvelce parayı veren demişler.” (Refiki)
Duvarı nem, insanı gam yıkar.
Devamlı nem duvarın ömrünü azaltacağı gibi, devamlı tasa, kaygı da insana dünyayı zindan eder, sağlığını bozar.
Donsuzun gönlünden dokuz top bez geçer.
Bak: “Aç tavuk kendini arpa (buğday) ambarında sanır (düşünde darı görür).
Her gün bir olmaz.
Bak: “Gün güne uymaz.”
Bakmakla usta olunsa, köpekler (kediler) kasap olurdu.
Bakarak öğrenilmez, yaparak öğrenilir.
Eşeği süren osuruğuna katlanır.
Bir işten iyi bir sonuç almak isteniyorsa, o işin kötü yanlarına katlanmalıdır.
Aman diyene kılıç kalkmaz.
Karşısındakinin gücünü kabul edip mücadeleden vazgeçenlere, teslim olanlara sert davranmamayı; bir de kusurlarını anlayan, bundan böyle aynı kusurları işleme- meye gayret edeceğini söyleyenlere karşı iyi davranmanın gereğini anlatır. “Eğilen baş kesilmez” atasözüyle eşanlamlıdır.

Pages